Գեստացիոն կամ հղիների դիաբետ

Գեստացիոն կամ հղիների դիաբետ
Անգլերեն անվանումը՝ Gestational Diabetes

Գեստացիոն դիաբետը արյան գլյուկոզի (շաքար) բարձրացնումն է այն հղի կանանց մոտ, ովքեր անցյալում նման ախտանիշ կամ դիաբետ չեն ունեցել։

Երբ հղիների մոտ գեստացիոն դիաբետը («գեստացիան» թարգմանվում է որպես հղիություն) ժամանակին ախտորոշվում և բավարար վերահսկվում է, սովորաբար այն որևէ հետևանք չի թողնում ոչ ծննդաբերության ընթացքի, ոչ էլ կնոջ կամ երեխայի երկարաժամկետ առողջության վրա։ Սակայն, հղիության ժամանակ արյան գլյուկոզայի (շաքարի) ոչ պատշաճ հսկողությունը, դրա մակարդակի մշտական տատանումները կարող են բարդացնել ծննդաբերությունը, ինչպես նաև բացասաբար ազդել ինչպես մոր, այնպես էլ երեխայի առողջության վրա։

Ի՞նչ է գեստացիոն դիաբետը

Գեստացիոն դիաբետը (կամ հղիության դիաբետը) ախտորոշվում է, երբ հղի կնոջ մոտ հայտնաբերվում է արյան գլյուկոզի կամ շաքարի նորմալ միջակայքը գերազանցող մակարդակներ, ինչը կոչվում է հիպերգլիկեմիա։ Հղի կանանց 12-14%-ի մոտ հղիության 24-28-րդ շաբաթներում կամ ավելի վաղ կարող է գրանցվել հիպերգլիկեմիա։

Ռիսկի գործոններ

Գեստացիոն դիաբետի ռիսկի գործոններն են՝

  • 25-ից բարձր տարիք
  • ընտանեկան պատմություն (ժառանգականություն), եթե ընտանիքի անդամներից մեկնումեկի մոտ կա 2-րդ տիպի շաքարային դիաբետ
  • ձեր առողջության պատմությունը, եթե նախորդ հղիությունների ժամանակ ունեցել եք գեստացիոն դիաբետ կամ ձեր նախորդ ծննդաբերությամբ լույս աշխարհ եք բերել 4,1 կգ-ից ավելի մեծ կշռով երեխա
  • արտահայտված ավելցուկային կշիռ կամ գիրություն (երբ ձեր ՄԶՑ-ն 30 և ավելի բարձր է)
  • անհայտ պաճառներով, սևամորթ, իսպանական, ամերիկյան հնդկացիական և ասիական ռասաներին պատկանող կանանց մոտ գեստացիոն դիաբետը հանդիպում է ավելի հաճախ։

Գեստացիոն դիաբետի բարդությունները

Դեպքերի մեծ մասում ծննդաբերությունից հետո կնոջ արյան գլյուկոզի մակարդակն ինքնուրույն նորմալանում է։ Սակայն գեստացիոն դիաբետի առկայությունը կարող է բարձրացնել ինչպես մոր, այնպես էլ երեխայի մոտ հետագայում 2-րդ տիպի դիաբետով հիվանդանալու ռիսկը։

Երեխայի վրա ազդող բարդություններ

  • ծնվելիս՝ մարմնի ավելցուկային զանգված (խոշոր պտուղ)
  • վաղաժամ ծննդաբերություն և շնչառական դիսթրես համախտանիշ
  • արյան գլյուկոզի ցածր մակարդակ (հիպոգլիկեմիա)
  • ավելի բարձր տարիքում՝ գիրության և 2-րդ տիպի դիաբետի բարձրացած ռիսկ

Ձեր վրա ազդող բարդություններ

  • բարձր արյան ճնշման (հիպերթենզիա) և պրեէկլամպսիայի բարձրացած ռիսկ
  • ծննդաբերությունից հետո՝ գիրության և 2-րդ տիպի դիաբետի բարձրացած ռիսկ։

Գեստացիոն դիաբետի կանխարգելումը

Դուք կարող եք նվազեցնել ձեր հղիության ժամանակ նվազեցնել գեստացիոն դիաբետի հավանականությունը՝ մինչև հղիանալը անցնելով առողջ սննդակարգի և, ընդհանուր առմամբ, վարելով առողջ ապրելակերպ։

Հոդվածը վերանայվել է՝ 09-05-2019