Ինսուլին և դիաբետ

Ինսուլին և դիաբետ
Անգլերեն անվանումը՝ Insulin and Diabetes

Ինսուլինը հորմոն է, որն արտադրվում է ենթաստամոքսային գեղձում և մասնակցում գլյուկոզի նյութափոխանակությանը։

Ինսուլինի շնորհիվ սննդով ստացված և արյան հուն մուտք գործած գլյուկոզը յուրացվում է բջիջների կողմից և փոխակերպվում էներգիայի։

Գլյուկոզը հայտնաբերվում է կարբոհիդրատներ պարունակող սննդամթերքներում՝ հաց, մակարոնեղեն, բրինձ, կարտոֆիլ, ինչպես նաև քաղցրահամ ըմպելիքներում և քաղցրավենիքներում։

Եթե դուք ունեք դիաբետ, ձեզ մոտ խախտվում է գլյուկոզի յուրացումը և օրգանիզմի նորմալ գործունեությունն ապահովող էներգիայի ստացումը։

1-ին տիպի դիաբետով բոլոր և 2-րդ տիպի դիաբետով որոշ մարդիկ ինսուլինային փոխարինող բուժման կարիք ունեն։ Ինսուլինային բուժման նպատակը օրգանիզմի ինսուլինի անբավարարության պայմաններում գլյուկոզի նյութափոխանակության ապահովումն է։

Ինսուլինի պահպանումը

Եթե դուք խախտեք ինսուլինի պահպանման պայմանները, դեղի արդյունավետությունը կարող է թուլանալ կամ այն կարող է ազդել ոչ այնպես, ինչպես նախատեսված է։ Օգտագործվող (բացած) ինսուլինը պետք է պահպանել սենյակային ջերմաստիճանում (30 աստիճանից ներքև) ոչ ավելի, քան մեկ ամիս, իսկ պահեստային (չբացած) ինսուլինը՝ միայն սառնարանում։ Երբեք մի պահեք ինսուլինը սառցարանում։

Ինսուլինի ընդունումը

Ձեր բժիշկը կամ բուժքույրը ցույց կտան և կբացատրեն, թե ինչպես է պետք ճիշտ օգտագործել ինսուլինը։ Շատ կարևոր է, որ դուք խստորեն հետևեք այդ հրահանգներին։

Կապ հաստատեք ձեր բժշկի հետ, եթե՝

  • դուք մոռացել կամ բաց եք թողել ինսուլինի հերթական դեղաչափը
  • նախատեսվածից ուշ եք ընդունել ինսուլինը
  • խախտել եք ինսուլինի դեղաչափը։

Եթե ընդունել եք չափից շատ ինսուլին

Ինսուլինի կամ դիաբետի այլ դեղերի գերդոզավորումը կարող է առաջացնել ձեր արյան գլյուկոզի կտրուկ անկում։ Նման իրավիճակը հայտնի է որպես հիպոգլիկեմիա կամ «հիպո», և կարող է առաջացնել առողջական լուրջ հետևանքներ։ Եթե կարծում եք, որ դուք ձեր ինսուլինը գերդոզավորել եք, հաճախակի ստուգեք ձեր արյան գլյուկոզի մակարդակը և զեկուցեք ձեր բժշկին։

Արյան գլյուկոզի մակարդակի ցածր թվերի դեպքում կարող եք ընդունել քաղցրահամ սնունդ կամ շաքարաջուր։

Եթե դուք ընդունել եք չափից քիչ ինսուլին

Ինսուլինի ձեր դեղաչափից ավելի քիչ քանակի ընդունումը կարող է առաջացնել արյան գլյուկոզի կտրուկ բարձրացում, որը հայտնի է որպես հիպերգլիկեմիա։

Եթե դուք մոռացել կամ բաց եք թողել ձեր ինսուլինի հերթական դեղաչափը կամ ստացել եք նախատեսվածից ավելի ցածր դեղաչափ, ապա՝

  • մի ընդունեք բաց թողած դեղաչափը կամ լրացուցիչ ինսուլին՝ քանի դեռ կապ չեք հաստատել ձեր բժշկի հետ
  • խմեք մեծ քանակության շաքար և ալկոհոլ չպարունակող հեղուկներ, օրինակ՝ ջուր, որ կանխեք հնարավոր ջրազրկումը
  • խուսափեք կոֆեին պարունակող ըմպելիքներից՝ կոլա, թեյ կամ սուրճ, որոնք կարող են խորացնել հնարավոր ջրազրկումը
  • շարունակեք կանոնավոր կերպով ստուգել ձեր արյան գլյուկոզի մակարդակը և զեկուցել ձեր բժշկին։

Եթե ձեր ինսուլինը վերջացել է

Աշխատեք միշտ որպես պահուստային տարբերակ սառնարանում ունենալ առնվազն մեկ չբացած ֆլակոն ինսուլին։

Այնուամենայնիվ, եթե ձեր ինսուլինը վերջացել է, ապա՝

  • շտապ կապ հաստատեք ձեր բժշկի հետ՝ լսելու նրա խորհուրդները
  • դիմեք դեղատուն՝ գնելու ինսուլին։

Եթե ձեր ինսուլինը ժամկետանց է

Բոլոր դեղերի նման ինսուլինը ևս ունի պիտանելիության ժամկետ, որը տպված է տուփի կամ պիտակի վրա։ Պիտանելիության ժամկետը լրացնալուց հետ ինսուլինը դառնում է ժամկետանց և այլևս չպետք է օգտագործվի։

Հոդվածը վերանայվել է՝ 17-05-2019