Ինքնագնահատականը և հոգեկան առողջությունը

Ինքնագնահատականը և հոգեկան առողջությունը

Ինքնագնահատականը ինքներս մեր մասին մտածելու և սեփական անձը գնահատելու միջոց է:

Ժամանակ առ ժամանակ բոլորս էլ քննադատում ենք ինքներս մեզ, սակայն երբ ավելի ու ավելի հաճախ եք ինքներդ ձեր մասին տհաճ մտքերով ու զգացումներով լցվում, հավանաբար դուք ունեք ցածր ինքնագնահատական: Գուցեք հստակ չպատկերացնեք ցածր ինքնագնահատականի պատճառը, սակայն կան պարզ քայլեր, որոնք կարող եք ձեռնարկել՝ բարելավելու սեփական անձի նկատմամբ ձեր իսկ վերաբերմունքը:

Ցածր ինքնագնահատականի նշանները

Ցածր ինքնագնահատականի նշաններից են՝

  • ձեր ուղեղը լի է վատ կամ բացասական մտքերով
  • ձեր անձի նկատմամբ խիստ և անհարկի քննադատաբար եք տրամադրված
  • բևեռացած եք ձեր բացասական կողմերի վրա և անտեսում կամ արհամարհում եք սեփական ձեռքբերումներն ու հաջողությունները
  • համոզված եք, որ այլ մարդիկ բոլոր առումներով ձեզնից ավելի լավն են
  • չեք ընդունում ձեզ ուղղված գովասանքի խոսքերը (կոմպլիմենտ)
  • ձեզ տանջում են տխրության, ընկճվածության, անհանգստության, ամոթի կամ զայրույթի զգացումները:

Ցածր ինքնագնահատականի ազդեցությունները

Եթե ունեք ցածր ինքնագնահատական, կարող եք դժվարություններ ունենալ տանը, կրթօջախում կամ աշխատավայրում: Դուք կարող եք ինքներդ ձեզնից հիասթափվել, ձեր անձի նկատմամբ դառնալ կտրուկ քննադատող, լցվել ինքնամերժման մտքերով և ինքներդ ձեզ օտարեք մարդկանցից, շփումներից կամ նախկին գործառույթներից:

Ցածր ինքնագնահատականը նաև կարող է բերել սեփական մարմնի ֆիզիկական ընկալման խեղաթյուրման, ալկոհոլի չարաշահման և թմրամիջոցների օգտագործման: Դուք կարող եք նաև դառնալ ծաղրանքի թիրախ կամ բռնության զոհ:

Ինչպե՞ս բարելավել ինքնագնահատականը և հոգեկան առողջությունը

Ինքնավստահությունը և սեփական անձի նկատմամբ ինքնահարգանքը բարելավելու համար կարող եք ձեռնարկել հետևյալ քայլերը՝

  • ավելի հաճախակի մտածեք այն հարցերի շուրջ, որտեղ դուք ունակ եք, ուժեղ եք կամ գիտակ եք
  • փորձեք ուրախանալ և դրական հույզերով լցվել ձեր կյանքի նույնիսկ փոքր հաջողությունների վրա, պատմեք այդ մասին ձեզ մոտիկ մարդկանց
  • փոխեք ձեր մտածելակերպը և ազատվեք տհաճ ու բացասական մտքերից, ինչպես նաև ցանկացած անցանկալի երևույթը փորձեք մեկնաբանել այլ տեսանկյունից՝ առանց ողջ մեղավորությունը դնելով ձեր սեփական անձի վրա
  • ավելի շատ մտածեք այն բաների մասին, որոնք կարող եք փոխել և մի սևեռվեք ոչ իրատեսական փոփոխությունների վրա
  • խուսափեք ամեն գործ անելուց կատարյալ արդյունքների ձգտելուց. կատարելությունն անհնար է
  • դադարեք սխալներ գործելու մեջ պարսավել կամ մեղադրել սեփական անձը. չէ՞ որ սխալվում են բոլորը
  • զբաղվեք ձեզ հաճույք պատճառող գործերով, որը թույլ կտա լցվել դրական հույզերով
  • ավելի հաճախ եղեք հարազատ և սիրելի մարդկանց շրջապատում
  • զբաղվեք այլ մարդկանց օգնելու կամավոր աշխատանքով. սա կարող է օգնել, որ ինքներդ ձեր մասին լավ զգացումներով լցվեք
  • վարեք առողջ ապրելակերպ. հիշեք, որ ֆիզիկական մարզանքները կարող են «թարմացնել» ուղեղը և բարելավել հոգեկան գործունեությանը:

Ո՞ւմ դիմել

Եթե կարծում եք, որ ունեք ցածր ինքնագնահատական, զրուցեք բժշկի, հոգեկան առողջության ոլորտի խորհրդատուի, հոգեթերապևտի (կլինիկական հոգեբան), մոտիկ ընկերոջ կամ ընտանիքի անդամի հետ:

Հոդվածը վերանայվել է՝ 10-07-2021