Արթրոսկոպիա

Արթրոսկոպիա
Անգլերեն անվանումը՝ Arthroscopy

Արթրոսկոպիան «փոքր» վիրահատական միջամտություն է, որի նպատակը հոդային խնդիրների ախտորոշումն է և բուժումը։

Ինչո՞ւ է նշանակվում արթրոսկոպիա

Բժիշկը նշանակում է արթրոսկոպիկ հետազոտություն այն դեպքերում, երբ ցանկանում է իմանալ, թե ինչ է կատարվում հոդերի ներսում, այսինքն, զննել ներհոդային տարածությունը։ Այս նպատակի համար օգտագործվում է հատուկ գործիք` արթրոսկոպ: Վերջինս բարակ խողովակ է, որի մի ծայրին միացված է օպտիկական տեսաձայնագրող սարք։ Արթրոսկոպը թույլ է տալիս «ռեալ ժամանակի» մեջ զննել և տեսաձայնագրել ներհոդային տարածությունը։

Արթրոսկոպիան կարող է նշանակվել որպես հոդային հիվանդությունների ախտորոշման լրացուցիչ միջոց։ Նման դեպքերում հետազոտվող հոդի շրջակայքում կատարվում է վիրահատական փոքր կտրվածք՝ բացվում է անցք դեպի հոդը, որի միջոցով էլ արթրոսկոպը զգուշությամբ ներհրվում է դեպի ներհոդոդային տարածություն։

Ավելի հաճախ արթրոսկոպիան նշանակվում է հետևյալ հոդերի հետազոտության համար՝

  • ծունկ
  • արմունկ
  • կոնքազդրային հոդ
  • սրունք-թաթային հոդ
  • ուսահոդ
  • դաստակի հոդեր։

Վերջին տարիներին արթրոսկոպիան հաջողությամբ օգտագործվում է նաև բուժական նպատահով, որպես ներհոդային վիրահատությոան ժամանակակից մեթոդ։

Ինչպե՞ս նախապատրաստվել արթրոսկոպիային

Զրուցեք բժշկի հետ ձեր հիվանդության ախտորոշման և բուժման մեջ արթրոսկոպիայի օգուտների և ռիսկերի մասին։ Մինչև բուժման նպատակով արթրոսկոպիային ձեր համաձայնությունը տալը, հարցրեք բժշկին, թե արդյոք ձեր պարագայում կարո՞ղ է մեկ այլ տարբերակ ավելի արդյունավետ լինել, օրինակ՝

  • մարմնի կշռի կարգավորում
  • ցավազրկում
  • հակաբորբոքային դեղեր
  • ֆիզիոթերապիա, օրինակ՝ բուժական վարժություններ։

Մինչև բուն արթրոսկոպիայի անցկացնելը բժշկը կհետազոտի ձեր հոդը և գուցե նշանակի այլ հետազոտություններ, օրինակ՝ ռենտգենոգրաֆիա, մագնիսա-ռեզոնանսային տոմոգրաֆիա (ՄՌՏ) և այլն, նաև՝ արյան կամ լաբորատոր այլ հետազոտություններ։

Արթրոսկոպիկ հետազոտությունից առաջ ձեզ կարող են առաջարկել նաև որոշ դեղերի ընդունման դադարեցում, նշանակեն նոր դեղեր։ Բժշկի հետ զրուցեք նաև ձեր մարմնի զանգվածը կարգավորելու (եթե առկա է ավելցուկային կշիռ կամ գիրություն) և ծխելը դադարեցնելու մասին (եթե ծխող եք)։

Ինչպե՞ս է ընթանում արթրոսկոպիան

Ախտորոշիչ արթրոսկոպիան համարվում է «փոքր» վիրահատական միջամտություն, որից հետո դուք կարող եք նույն օրը տուն վերադառնալ։ Ձեր ընդհանուր առողջական վիճակից կամ հոդային հիվանդության բնույթից կախված, ձեզ կարող են առաջարկել տեղային կամ ընդհանուր անզգայացում։

Վիրաբույժը (կամ վնասվածքաբանը) հետազոտման ենթակա հոդի շրջանում կկատարի փոքրիկ կտրվածք, կբացի փոքր անցք, որի միջոցով էլ արթրոսկոպը կմտցնի ձեր ախտահարված հոդի մեջ։

Եթե ախտորոշումից բացի վիրաբույժը ցանկանում է իրականացնել որոշ բուժական միջամտություններ (արթրոսկոպիկ վիրահատություն), նա կարող է հոդի շրջանում կատարել մեկ կամ մի քանի լրացուցիչ կտրվածքներ ևս։ Արթրոսկոպիկ վիրահատության տեսակներից է, օրինակ, ծնկան պատռված կապանների վերականգնումը և պլաստիկան։

Արթրոսկոպիկ վիրահատությունները սովորաբար տևում են 30 րոպեից մինչև 2 ժամ, իսկ ախտորոշիչ արթրոսկոպիան՝ ավելի կարճ։

Վիրահատությունից հետո կտրվածքը փակվում է ստերիլ վիրակապով։

Ի՞նչ ակնկալել արթրոսկոպիայից հետո

Դուք կարող եք ունենալ միջամտության ենթարկված հոդի և դրա շրջակա հյուսվածքների որոշակի ցավոտություն և այտուցվածություն։ Նման դեպքերում ձեզ կարող են առաջարկել առանց դեղատոմս դուրս գրվող որոշ ցավամոքիչ դեղեր։

Ձեզ կարող են առաջարկել նաև՝

  • միջամտության ենթարկված հոդի բարձր դիրք
  • սառցեպարկ՝ նվազեցնելու հոդի այտուցը
  • օժանդակող այլ միջոցներ։

Ձեզ հավանաբար նաև խորհուրդ կտան, որ արթրոսկոպիայից հետո մի քանի օր զերծ մնաք ֆիզիկական ծանրաբեռնվածություններից։ Զրուցեք այս մասին ձեր բժշկի հետ։

Անվտա՞նգ է արդյոք արթրոսկոպիան

Ցանկացած տիպի վիրաբուժական միջամտություն ունի իր ռիսկերը։ Արթրոսկոպիկ միջամտության հնարավոր բարդություններից են՝

  • վարակ
  • արյան մակարդուկներ
  • ներհոդային արյունահոսություն
  • նյարդի վնասում կամ թմրածության զգացում
  • ձգձգվող ցավեր։

Առանց հետաձգելու կապ հաստատեք ձեր բժշկի հետ, եթե ձեզ մոտ ի հայտ է եկել՝

  • բարձր ջերմություն
  • սուր ցավեր
  • վերքի հարակից մաշկի զգալի կարմրություն և այտուց
  • թմրածության զգացում
  • վիրահատական անցքերից տհաճ հոտով հեղուկի կամ թարախի արտահոսք։

Հոդվածը վերանայվել է՝ 17-10-2019