Առաջադիր ընկերք (Placenta Previa)

Առաջադիր ընկերք (Placenta Previa)
Անգլերեն անվանումը՝ Placenta previa

Եթե դուք հղի եք և ընկերքը ամրացած է արգանդի ստորին հատվածում` պտղից ամբողջովին ցածր և փակում է արգանդի ներքին օղը, ուրեմն ձեզ մոտ առկա առաջադիր ընկերք։

Առաջադիր ընկերքի (Placenta Previa) մյուս անվանումն է «ընկերքի առաջադրություն»։

Այսպիսի վիճակը հանդիպում է 200 հղիից 1-ի մոտ։ Նման դեպքում դուք հավանաբար կարիք կունենաք նախապես զրուցելու ձեր բժշկի հետ հնարավոր բարդությունների, այդ թվում՝ առաջադիր ընկերքի շերտազատմամբ պայմանավորված սուր արյունահոսության վերաբերյալ թեմաներով։

Ընկերքը (պլացենտա) զարգանում է պտղի հետ միաժամանակ և հղիության ընթացքում կպած է ձեր արգանդի լորձաթաղանթին։ Սովորաբար ընկերքն ամրանում է արգանդի մարմնի հատվածում՝ ազատ թողնելով ստորին եզրը, որ չխոչընդոտվի պտղի ծնունդը։

Ընկերքի միջոցով թթվածինը և սննդանյութերը ձեր օրգանիզմից անցնում են երեխային։ Ընկերքը նաև արտադրում է հորմոններ, որոնք օժանդակում են հղիության փուլային զարգացմանը։

Երբեմն ընկերքը զարգանում է հղի կնոջ արգանդի ստորին սեգմենտում՝ հատակին և հղիության ավարտին ամբողջապես կամ մասնակի ծածկում արգանդի ներքին օղը՝ խոչընդոտելով պտղի ծննդաբերական արտամղումը արգանդից դեպի հեշտոց (այս ընթացքում պտուղը արգանդի տարածքը լքում է՝ դուրս գալով վերջինիս ներքին օղով)։

Առաջադիր ընկերքի շերտազատումը բերում է առատ արյունահոսության։ Արյունահոսությունը շատ հաճախ սկսվում է գիշերը, հանգստի պայմաններում, ուղեկցվում առանց ցավերի և ստանում կրկնվող բնույթ։ Կորցնելով մեծ քանակի արյուն, հղի կնոջ մոտ զարգանում է սակավարյունություն (անեմիա), ինչի հետևանքով ծննդաբերության ժամանակ նույնիսկ աննշան արյունահոսությունը կարող է հանգեցնել հեմոռագիկ շոկի և պտղի հիպօքսիայի զարգացմանը:

Նման իրավիճակն ուղղակի ցուցում է հանդիսանում կեսարյան հատման համար։

Առաջադիր ընկերքի ախտորոշումը

Եթե ձեր ընկերքը պառկած է արգանդի հատակին, ապա այս վիճակը կարող է հայտնաբերվել սոնոգրաֆիայի օգնությամբ՝ հետազոտություն, որը 18-20 շաբաթական հղիությամբ կանայք անցնում են որպես ստանդարտ սքրինինգ։ Եթե այս հետազոտությամբ պարզվում է, որ ձեզ մոտ առկա է առաջադիր ընկերք, ապա ձեզ հավանաբար կառաջարկեն կրկնակի սոնոգրաֆիա անցնել ավելի ուշ՝ 32 շաբաթական ժամկետում։

Սովորաբար կանանց մեծ մասի երկրորդ սոնոգրաֆիան ցույց է տալիս, որ արգանդի մեծացմամբ ընկերքը բնական կերպով տեղաշարժվել է՝ «բացելով» արգանդի ներքին օղը։ Որոշ դեպքերում ընկերքի տեղաշարժ գրանցվում է ծննդաբերությունից անմիջապես առաջ։

Առաջադիր ընկերքի ախտորոշմանը կարող է օգնել նաև հանկարծակի և ցավոտ հեշտոցային արյունահոսության առաջացումը։ Արյունն ունի ալ կարմիր գույն։

Առաջադիր ընկերքի ռիսկերը և բարդությունները

Առաջադիր ընկերքով կանանց մեծ մասի մոտ որևէ բարդություն չի առաջանում։ Սակայն, եթե, այնուամենայնիվ, այն զարգանում է, կարող է բերել ծանր հետևանքների։

Մասնավորապես, առաջադիր ընկերքը կարող է կապված լինել վաղաժամ ծննդաբերության (20%), պտղի անհասությամբ պայմանավորված ներարգանդային մահացության (17-26%) կամ վտանգավոր արյունահոսության հետ։

Առաջադիր ընկերքի վարումը

Ընկերքի դիրքն արհեստականորեն փոփոխելու որևէ հնարավորություն գոյություն չունի, ուստի անհրաժեշտ է համբերել և տեսնել, թե արդյոք այն բնական ճանապարհով տեղաշարժվում է։

Անկախ այն հանգամանքից, թե դուք արյունահոսում եք թե ոչ, բժիշկը հավանաբար ձեզ կառաջարկի միշտ ձեր կողքին ունենալ մարդ, ով կարող է ցանկացած պահին ձեզ օգնել։

Ձեզ կարող են նաև խորհուրդ տալ, որ խուսափեք ֆիզիկական ակտիվ կյանքից կամ ծանրաբեռնվածությունից։

Բժիշկը կարող է նաև առաջարկել, որ ծննդատուն ընդունվեք մինչև ծննդաբերության սկիզբը, որ ձեզ նախապատրաստեն կեսարյան հատմանը։

Օգտակար կարող են լինել նաև առողջ սննդակարգը, ներառյալ՝ երկաթով հարուստ մթերքները, ինչպես նաև հանգիստ կամ անկողնային ռեժիմը։

Հոդվածը վերանայվել է՝ 01-06-2019