Կերակրի աղ

Կերակրի աղ
Անգլերեն անվանումը՝ Salt

Կերակրի աղի մեծ քանակները կարող են բարձրացնել ձեր արյան ճնշումը, որն իր հերթին մեծացում է առողջական լուրջ խնդիրների հավանականությունը։

Աղի մեծ քանակների օգտագործումը կապված չէ միայն սեղանի աղ օգտագործելու սովորույթի հետ։ Օրվա ընթացքում դուք աղի շուրջ 3/4-ը (75%) ստանում ենք ի սկզբանե աղի մեծ քանակներ պարունակող սննդամթերքներով, որն էլ կարող է տարիների ընթացքում նպաստել արյան ճնշման բարձրացմանը։

Բարձր արյան ճնշումը կամ հիպերտոնիան հաճախ կարող է ի հայտ գալ առանց որևէ ախտանշանների, սակայն սրտային հիվանդությունների կամ ինսուլտի ռիսկը բարձրանում է՝ անկախ գանգատների առկայությունից։

Հակառակ սրան, կերակրի աղի կրճատումը կարող է նպաստել արյան ճնշման կարգավորմանը, որն իր հերթին բերում է մահացության և հիվանդացության բարձր ցուցանիշներ ունեցող վերոնշյալ հիվանդությունների ռիսկի կրճատմանը։

Մթերքներ, որոնք պարունակում են աղ

Սննդամթերքի որոշ տեսակներ պարունակում են աղի ավելի մեծ քանակներ, քան մյուսները։ Սա կապված է այդ մթերքների մշակման կամ պատրաստման մեթոդների հետ։

Այլ տեսակի մթերքներն, օրինակ՝ հաց կամ նախաճաշի «փաթիլներ» (хлопья), կարող են նպաստել, որ մեր ստացած աղի քանակը բարձրանա ոչ թե այն պատճառով, որ պարունակում են աղի մեծ քանակներ, այլ որ մենք այդ մթերքներն ավելի հաճախ և ավելի մեծ քանակներով ենք օգտագործում։

Աղի մեծ քանակով սննդամթերքներ

Ստորև թվարկված են մթերքները, որոնք գրեթե միշտ պարունակում են աղի մեծ քանակներ: Սա նշանակում է, որ սննդով աղի քանակը կրճատելու համար պետք է պարզապես սննդում օգտագործել այդ մթերքների ավելի փոքր բաժիններ կամ ավելի հազվադեպ դրանցից օգտվել։ Աղի մեծ քանակով սննդամթերքներից են՝

  • անչոուսներ
  • խոզի ապխտած միս (բեկոն)
  • պանիր
  • չոր «խտանյութեր» կամ «հավելանյութեր» (օրինակ՝ մսի)
  • խոզապուխտ (ветчина)
  • ձիթապտուղներ
  • թթվեցված մթերքներ՝ թթու (соленья), մարինադ
  • մանր ծովախեցգետիններ (креветки)
  • սալյամի (երշիկ)
  • աղած և չորացված տապակած ընկույզեղեն
  • աղած ձուկ
  • ծխեցրած միս և ձուկ
  • սոյայի սոուս
  • մսի չորուկից, բանջարեղենների հյութի խտանյութից և արոմատիզացված այլ նյութերից պատրաստած «խորանարդիկներ»
  • խմորի էքստրակտ։

Սննդամթերքներ, որոնք կարող են պարունակել աղի մեծ քանակներ

Այս սննդամթերքներում աղի քանակը կարող է տարբերվել՝ կախված արտադրողից։ Սա նշանակում է, որ դուք կարող եք կրճատել սննդով ընդունվող աղի քանակները՝ ընտրելով այն արտադրանքը, որի մեջ վերջինս ավելի քիչ է։ Նման դեպքերում օգտվեք սննդամթերքի տուփի կամ պիտակի վրա առկա տեղեկատվությունից։ Նման մթերքներից են՝

  • հացի տարբեր տեսակներ
  • մակարոնային սոուսներ
  • չիփսեր
  • պիցցա
  • պատրաստի սնունդ
  • պահածոյացված ապուրներ և սոուսներ
  • երշիկներ
  • լոլիկի տոմատ, մայոնեզ և այլ սոուսներ
  • նախաճաշի «փաթիլներ» (хлопья)։

Աղ և նատրիում

Որպես քիմիական նյութ, կերակրի աղը նույն նատրիումի քլորիդն է։ Որոշ սննդամթերքների պիտակների կամ տուփերի վրա նշված է ոչ թե կերակրի աղի, այլ՝ նատրիումի քանակը։ «Նատրիումից» դեպի «աղ» անցնելու համար օգտվեք այս պարզ բանաձևից՝

  • Աղ = նատրիում x 2,5

Ինչքա՞ն աղ է պետք օգտագործել

Կերակրի աղն արագացնում է օրգանիզմից կալցիումի կորուստը (միներալ, որի պակասը կարող է հանգեցնել օստեոպորոզի)։ Ուստի, փորձեք ձեր օրական աղի առավելագույն քանակը նվազեցնել մինչև 6 գրամ (որը համարժեք է 2300 մգ կամ 2,3 գրամ նատրիումի)։ Չափահասների համար ընդունելի համարվող օրական 6 գրամ աղը մոտավորապես կազմում է մեկ թեյի գդալ մաքուր կերակրի աղը։

Երեխաների համար այս թիվն ավելի փոքր է. 1-3 տ.՝ 2,5 գրամ, 4-8 տ.՝ 3,5 գրամ, 9-13 տ.՝ 5 գրամ և 14-18 տ.՝ 5,75 գրամ։

Կան մի քանի պարզ քայլեր, որոնք կօգնեն, որ դուք կրճատեք աղի օգտագործումը։

Աղի քանակները նվազեցնելու ամենահեշտ մեթոդներից մեկը սնունդ ընդունելիս սեղանի աղի օգտագործումը պակասեցնելն է։ Մոռացեք ձեր այն սովորույթը, երբ ձեր կերակրին աղ եք ավելացնում «ինքնաբուխ»՝ առանց համը փորձելու։ Կամ, եթե սեղանի շուրջ նստած մարդիկ իրենց կերակրի մեջ աղ են ավելացնում, դա չի նշանակում, որ դուք էլ պետք է ավելացնեք։ Ծայրահեղ դեպքում, փորձեք կերակրի համը, նոր որոշեք՝ ավելացնե՞լ սեղանի աղ, թե՞ ոչ։

Կարելի է նաև որևէ կերակուր պատրաստելիս քչացնել պարբերաբար աղ ավելացնելու սովորույթը։ Կերակուրը դարձնելով քիչ անալի, դուք նաև հնարավորություն եք ստանում զգալու դրա բաղադրիչների՝ առանձին սննդամթերքների իրական համը։

Սննդամթերքների պիտակներին ուշադրություն դարձնելը նույնպես կարող է օգնել, որ նվազեցնեք ձեր ընդունած աղի քանակը։ Փորձեք ընտրել այնպիսի սննդատեսակներ, որոնց 100 գրամը պարունակում է ավելի պակաս, քան 120 մգ նատրիում։

Իսկ աղի մեծ քանակներով սնունդ օգտագործեք միայն եզակի դեպքերում՝ առիթից առիթ։

Հոդվածը վերանայվել է՝ 19-05-2019