Ստամոքսի խոց

Ստամոքսի խոց
Անգլերեն անվանումը՝ Stomach Ulcer, Gastric Ulcer

Ստամոքսի խոցը առաջանում է ստամոքսի պատի ներսային մակերևույթի՝ լորձաթաղանթի վրա։

Ստամոքսի չբարդացած խոցը սովորաբար ենթարկվում է բուժման, բայց ոչ հազվադեպ այս հիվանդությունը մնում է չախտորոշված և բերում լուրջ բարդությունների։ Հիվանդության ախտանիշները ճանաչելը և վաղ ախտորոշումը թույլ են տալիս, որ խոցն անհետևանք բուժվի։

Ի՞նչ է ստամոքսի խոցը

Ստամոքսի խոցը ստամոքսի լորձաթաղանթի բաց և բորբոքված եզրերով դեֆեկտ է։ Այն նաև անվանում են «գաստրիկ խոց»։ Խոց կարող է առաջանալ նաև բարակ աղիների սկզբնամասում՝ 12-մատնյա աղիքում, որոնց անվանում են նաև «դուոդենալ խոց»։ Երբեմն այս երկու տեղակայման խոցերը միավորվում են ընդհանուր «խոցային հիվանդության» ներքո:

Ստամոքսի խոցի ամենահաճախ հանդիպող պատճառներն են՝

Չնայած տարածված կարծիքին, կծու սննդամթերքները ստամոքսի խոցի պատճառ չեն կարող լինել, թեև կարող են սրացնել արդեն իսկ առկա հիվանդության ընթացքը։

Ստամոքսի խոցի ախտանիշները

Ստամոքսի խոց ունեցող մարդկանց մեծ մասը կարող է որևէ գանգատ չնշել։ Սամոքսի խոցի ամենահաճախ հանդիպող համախտանիշը որովայնի վերջին շրջանի այրոցանման ցավն է։ Որովայնի այս շրջանը (կոչվում է նաև «էպիգաստրալ շրջան») համընկնում է ստամոքսի անատոմիական տեղադրության հետ։ Սկսվելով այս շրջանից, ցավերը կարող են տարածվել վերև՝ դեպի կրծքավանդակ և պարանոց, ներքև՝ դեպի պորտ կամ ետ՝ դեպի թիկունք։

Ստամոքսի խոցի ավելի հազվադեպ հանդիպող նշաններն են՝

  • մարսողության խանգարում (դիսպեպսիա) կամ այրոց (այրոցք, изжога)
  • ախորժակի նվազում
  • փսխում
  • վքնածություն (մետեորիզմ)՝ ստամոքսում գազերի առկայության և փքվածության զգացում
  • ճարպոտ սնունդը մարսելու անկարողություն
  • նողկանքի զգացում (սրտխառնոց)։

Երբեմն, եթե զարգանում են ստամոքսի խոցի սուր բարդություններ, կարող են առաջանալ ավելի սուր ախտանիշներ, օրինակ՝

  • ստամոքսի շրջանում սուր «դաշույնի հարվածի» ցավ, որն ուղեկցվում է ինքնազգացողության կտրուկ վատացմամբ, որը հաճախ խոցի թափածակման նշան է (պերֆորացիա)
  • արյունային փսխում, որը խոցային սուր արյունահոսության նշան է
  • կղանքի մգացում և սևացում, որը վկայում է կայացած խոցային արյունահոսության մասին։

Վերջին երեք ախտանիշներից մեկնումեկի առկայության դեպքում անհրաժեշտ է զանգել 1-03 և կանչել շտապբուժօգնություն կամ դիմել մոտակա վիրաբուժական կենտրոն։

Ինչպե՞ս է ստամոքսի խոցն ախտորոշվում

Ստամոքսի խոցն ավելի հաճախ ախտորոշվում է իրենից էնդոսկոպիկ հետազոտություն ներկայացնող գաստրոսկոպիայով, որի ժամանակ բժիշկը ազատ ծայրում լուսավորվող տեսախցիկ ունեցող ճկուն խողովակը ձեր բերանի միջոցով զգուշությամբ ներհրում է դեպի ձեր ստամոքս և դիտում-նկարահանում դրա լորձաթաղանթը։

Բժիշկը հավանաբար ձեզ կնշանակի նաև Helicobacter pylori վարակի ստուգման հետազոտություն։

Ստամոքսի խոցի բուժումը

Եթե ձեզ մոտ ախտորոշվել է ստամոքսի խոց, բժիշկը ձեզ հավանաբար կնշանակի՝

  • որոշ հակաբիոտիկների զուգակցում՝ ուղղված Helicobacter pylori բակտերիաների ոչնչացմանը (եթե վերջինս հայտնաբերվել է)
  • դեղեր, որոնք նվազեցնում են ստամոքսի կողմից արտադրվող թթու ստամոքսահյութի քանակը, օրինակ՝ պրոտոնային պոմպի արգելակիչներ:

Եթե ստամոքսի խոցը բարդացել է թափածակումով կամ արյունահոսությամբ, նման դեպքերում ցուցված է անհետաձգելի, ոչ հազվադեպ՝ նաև վիրաբուժական բուժում։

Եթե դուք կարծում եք, որ ձեզ մոտ կա ստամոքսի խոց, դիմեք ձեր բժշկին։

Հոդվածը վերանայվել է՝ 12-05-2019