Ֆաբրի հիվանդություն

Ֆաբրի հիվանդությունը հազվադեպ գենետիկական հիվանդություն է, որն ընթանում է բազմաթիվ տարբեր ախտանիշներով և հաճախ սկսվում է մանկական տարիքում:

Հիվանդության ախտանիշները կարելի է վերահսկել պատշաճ բուժմամբ:

Ի՞նչ է Ֆաբրի հիվանդությունը

Ֆաբրի հիվանդությունը գենետիկական խանգարում է, որը պատկանում է «լիզոսոմային պահեստի հիվանդություններ» կամ «սֆինգոլիպիդոզներ» խմբին:

Եթե դուք ունեք Ֆաբրի հիվանդություն, սա նշանակում է, որ դուք բավարար քանակով չունեք այն ֆերմենտը (էնզիմ), որն անհրաժեշտ է ձեր բջիջներով ճարպի որոշ տեսակի տրոհման համար: (Ֆերմենտը կամ էնզիմը քիմիական միացություն է, որն արտադրվում է օրգանիզմում տարբեր քիմիական ռեակցիաների գործընթացն ապահովելու կամ արագացնելու համար): Արդյունքում, ձեր օրգանիզմում սկում է կուտակվել ճարպ՝ պատճառելով բազմապիսի ախտանիշներ:

Ֆաբրի հիվանդությունը «X-կապված» ժառանգական հիվանդություն է, որը նշանակում է, որ այն ձեզ է փոխանցվում ձեր մոր X քրոմոսոմով: Այս հիվանդությունն ավելի ծանր է ընթանում տղամարդկանց մոտ:

Ֆաբրի հիվանդության ախտանիշները

Ֆաբրի հիվանդությունը մարդկանց վրա ազդում է տարբեր ուղիներով: Հաճախ առաջին նշաններն ի հայտ են գալիս մանկական տարիքում: Այլ դեպքերում անձը կարող է որևէ գանգատ չնշել մինչև ավելի բարձր տարիքի հասնելը:

Երեխաների մոտ հիվանդության ամենատարածված ախտանիշներից են՝

  • ցավ կամ այրոցի զգացողություն, հատկապես ձեռքերում և ոտքերում
  • մաշկի վրա մանր մուգ կարմիր բծերի խմբեր
  • աչքերի մշուշապատում
  • մարսողության հետ կապված խնդիրներ, օրինակ՝ ցավ, փորլուծություն և փորկապություն
  • լսողության հետ կապված խնդիրներ:

Չափահասների մոտ կարող են առաջանալ այլ ախտանիշներ, օրինակ՝

  • գլխացավ կամ գլխապտույտ
  • ականջներում զնգոց (տինիտուս)
  • քրտնարտադրության կտրուկ քչացում կամ շատացում
  • երիկամային խնդիրներ
  • սրտային խնդիրներ:

Երբեմն Ֆաբրի հիվանդությունը կարող է առաջացնել ծանր բարդություններ, օրինակ՝ երիկամային անբավարարություն, սրտամկանի ինֆարկտ կամ ինսուլտ:

Ֆաբրի հիվանդության ախտորոշումը

Ֆաբրի հիվանդությունը խիստ հազվադեպ է հանդւպում և կարող է ընթանալ տարաբնույթ ախտանիշներով, ուստի բազմաթիվ տարիներ կարող է մնալ չախտորոշված:

Հիվանդությունն ախտորոշելու համար բժիշկը կարիք ունի որոշ հետազոտությունների, այդ թվում՝ գենետիկական թեստերի:

Ֆաբրի հիվանդության բուժումը

Բուժումը կախված է հիվանդության ախտանիշներից, դրանց ծանրության աստիճանից և տեղակայումից:

Ֆաբրի հիվանդության հիմնական բուժումը ֆերմենտի (էնզիմ) փոխարինման բուժումն է, երբ յուրաքանչյուր 2 շաբաթը մեկ ներերակային կաթիլային ինֆուզիայով ներմուծվում է պակասող ֆերմենտը: 16 տարեկանից բարձր հիվանդների համար մատչելի է նաև բուժման նոր եղանակ՝ օրալ չապերոնային բուժում:

Բժիշկը կարող է նշանակել նաև լրացուցիչ բուժում, եթե առկա են ֆիզիկական կամ հուզական խնդիրներ:

Հոդվածը վերանայվել է՝ 05-03-2021