Գրադարան

Կարմրախտ. կանխարգելում

Կարմրախտ. կանխարգելում

Time Read 3 րոպե

Կարմրախտի դեմ պատվաստանյութը սովորաբար տրվում է կարմրուկ-խոզուկ-կարմրախտ (ԿԽԿ, MMR) համակցված պատվաստանյութի հետ միասին:

Այսպիսի համակցված պատվաստանյութը նաև կարող է ներառել ջրծաղիկի (վարիցելա) պատվաստանյութը՝ ԿԽԿԾ (MMRV) անվան ներքո: Ընտանեկան բժիշկները խորհուրդ են տալիս երեխաներին ԿԽԿ պատվաստանյութի առաջին դեղաչափը տալ 12-ից 15 ամսականում, իսկ երկրորդը՝ 36 ամիս անց, 4-ից 6 տարեկան հասակում՝ նախքան դպրոց հաճախելը:

ԿԽԿ պատվաստանյութը կանխարգելում է կարմրախտը և անձին պաշտպանում է այս վարակից իր ողջ կյանքի ընթացքում: Պատվաստանյութ ստանալը կարող է կանխել կարմրախտը ապագա հղիության ընթացքում:

Պատվաստանյութ ստացած կամ արդեն իմունիտետ ունեցող կանանցից ծնված երեխաները սովորաբար պաշտպանված են կարմրախտից ծնվելուց հետո առաջին 6-8 ամվա ընթացքում: Եթե երեխան կարմրախտից պաշտպանվելու կարիք ունի մինչև 12 ամսականը, օրինակ՝ արտասահմանյան ճանապարհորդության համար, պատվաստանյութը կարող է տրվել արդեն 6 ամսականում: Սակայն, վաղ պատվաստված երեխաները դեռևս կարիք ունեն պատվաստվելու ավելի ուշ տարիքում:

Որպես համակցված պատվաստանյութ ԿԽԿ-ի տրամադրումը կարող է կանխել կարմրուկից, խոզուկից և կարմրախտից պաշտպանվելու ձգձգումները, ընդ որում՝ ավելի քիչ ներարկումներով: Համակցված պատվաստանյութը նույնքան անվտանգ և արդյունավետ է, որքան այս երեք վարակների դեմ պատվաստանյութերն առանձին վերցրած:

ԿԽԿ պատվաստանյութի և աուտիզմի միջև չկա որևէ հաստատված կապվածություն

Ի հեճուկս տարածված մտահոգություններին կամ կասկածներին, Ամերիկյան մանկաբուժության ակադեմիայի (AAP), Բժշկության ազգային ակադեմիայի (NAM) և Հիվանդությունների վերահսկման և կանխարգելման կենտրոնների (CDC) լայնածավալ զեկույցները եզրակացրել են, որ ԿԽԿ պատվաստանյութի և աուտիզմի միջև գիտականորեն ապացուցված որևէ կապ գոյություն չունի:

Այս կազմակերպությունները մեկնաբանել են, որ աուտիզմը հաճախ հայտնաբերվում է 18-ից 30 ամսական երեխաների մոտ, ինչը մոտավորապես այն ժամանակն է, երբ երեխաներին տրվում է ԿԽԿ առաջին պատվաստանյութը: Սակայն, ժամանակային այս զուգադիպությունը չպետք է շփոթել պատճառահետևանքային կապերի հետ:

Ունե՞ք արդյոք ԿԽԿ պատվաստանյութի կարիքը

Դուք պատվաստման կարիք չունեք, եթե՝

  • 12 ամսականից հետո ստացել եք ԿԽԿ պատվաստանյութի երկու դեղաչափերը
  • անցել եք արյան թեստեր, որոնք ցույց են տալիս, որ ունեք կարմրուկի, խոզուկի և կարմրախտի նկատմամբ անընկալունակություն (իմունիտետ)
  • ծնվել եք մինչև 1957 թվականը, քանի որ մինչև 1957 թվականը ծնված մարդիկ մեծ հավանականությամբ մանկության տարիներին վարակվել են կարմրուկով, խոզուկով և կարմրախտով և ունեն իմունիտետ, սակայն, եթե իմունիտետը հաստատող արյան թեստ չեք անցել, խորհուրդ է տրվում ստանալ ԿԽԿ պատվաստանյութ:

Ստացեք պատվաստանյութ, եթե 12 ամսականից հետո չեք ստացել ԿԽԿ պատվաստանյութի երկու դեղաչափերը կամ չեք անցել կարմրուկի, խոզուկի և կամրախտի նկատմամբ իմունիտետի առկայությունը հաստատող արյան թեստեր:

Իմունիտետի ապահովումը հատկապես կարևոր է, եթե դուք`

  • վերարտադրողական տարիքի ոչ հղի կին եք
  • հաճախում եք քոլեջ, մասնավոր կամ միջնակարգ դպրոց
  • աշխատում եք հիվանդանոցում, բուժհաստատությունում, երեխաների խնամքի կենտրոնում կամ դպրոցում
  • նախատեսում եք մեկնել արտասահման:

Պատվաստանյութը խորհուրդ չի տրվում՝

  • հղի կանանց կամ այն կանանց, ովքեր նախատեսում են հղիանալ առաջիկա չորս շաբաթվա ընթացքում
  • այն անձանց, ովքեր կյանքին սպառնացող ալերգիկ ռեակցիա են ունեցել ժելատինի, Նեոմիցին հակաբիոտիկի կամ ԿԽԿ պատվաստանյութի նախորդ դեղաչափի նկատմամբ:

Եթե ունեք քաղցկեղ, արյան խանգարում կամ մեկ այլ հիվանդություն կամ ընդունում եք դեղամիջոցներ, որոնք ազդում են ձեր իմունային համակարգի վրա, խոսեք ձեր բժշկի հետ նախքան ԿԽԿ պատվաստանյութ ստանալը:

Պատվաստման կողմնակի ազդեցությունները

Մարդկանց մեծամասնությունը պատվաստանյութից որևէ կողմնակի ազդեցություն չի նշում:

Որոշ դեպքերում աննշան կողմնակի ազդեցությունները կարող են ի հայտ գալ պատվաստումից մոտ երկու շաբաթ անց, սակայն սովորաբար ավելի հազվադեպ են առաջանում երկրորդ դեղաչափից հետո: Դրանք կարող են ներառել՝

  • ներարկման տեղում ձեռքի ցավ
  • ջերմություն
  • թեթև ցան կամ ներարկման շրջանի կարմրություն:

Շատ հազվադեպ, կարող են ի հայտ գալ՝

  • հոդերի ժամանակավոր ցավ կամ կարկամություն, հատկապես՝ դեռահասների և չափահաս կանանց մոտ, ովքեր նախկինում կարմրախտից պաշտպանված չեն եղել
  • այտերի կամ պարանոցի գեղձերի այտուցվածություն
  • ցնցումներ, որոնք սովորաբար ուղեկցում են բարձր ջերմությանը
  • արյան այն բջիջների ցածր մակարդակ, որոնք օգնում են մակարդմանը (արյան թիթեղիկներ կամ թրոմբոցիտներ), որի հատևանքով կարող է առաջանալ անսովոր արյունահոսություն կամ կապտուկ
  • ամբողջ մարմնով տարածվող ցան
  • խիստ հազվադեպ՝ ծանր ալերգիկ ռեակցիա:

Ախտորոշվելուց հետո

Եթե ենթարկվել եք վիրուսի ազդեցությանը և հիվանդացել եք կարմրախտով, կարող եք օգնել ձեր ընկերներին, ընտանիքի անդամներին և գործընկերներին՝ տեղեկացնելով նրանց ձեր ախտորոշման մասին: Եթե ձեր երեխան վարակվել է կարմրախտով, տեղեկացրեք նրա դասղեկին կամ մսուր-մանկապարտեզի դաստիարակին:

Հոդվածը տեղադրվել է՝ 10-11-2023 վերանայվել է՝ 13-11-2023

Հեղինակ

Հեղինակային բոլոր իրավունքները պատկանում են Մեդեքսին։

Մեդեքս-հեղինակների մասին
Մեր կայքի հոդվածները պատրաստվում են տարբեր ոլորտների փորձառու բժիշկների և առողջապահության մասնագետների կողմից՝ օգտագործելով բժշկագիտության վերջին տվյալները և լավագույն փորձը:

Նույն այս թեմայով