Մկանային դիստրոֆիա

Մկանային դիստրոֆիա
ՀՄԴ-10 ծածկագիր G71.0. Մկանային դիստրոֆիա

Մկանային դիստրոֆիան ներառում է մի շարք հիվանդություններ խումբ, որոնք ախտահարում են շարժումներն իրականացնող մկանները:

Ծանոթացեք նաև այս հոդվածի հետ ուղղակիորեն կապված այլ նյութերի հետ:

Այս հիվանդությունները ժամանակի ընթացքում առաջ են բերում մկանային թուլություն: Մկանային դիստրոֆիան որևէ լուրջ բուժում չունի, սակայն դեղերը և ֆիզիոթերապիան կարող են օգնել գանգատների մեղմացմանը և դանդաղեցնել հիվանդության հարաճուն զարգացումը:

Ի՞նչ է մկանային դիստրոֆիան

Մկանային դիստրոֆիան միավորվում է գենետիկ (ժառանգվող) հիվանդությունների մի խումբ, որոնք ընթանում են շարժիչ մկանների ախտահարմամբ: Երբեմն ախտաբանական գործընթացներում կարող են ներգրավվել նաև սիրտը և այլ մկաններ:

Եթե ձեզ մոտ առկա է մկանային դիստրոֆիա, ձեր օրգանիզմը չի հասցնում արտադրել այնքան սպիտակուց, որ բավարարի առողջ մկանի նորմալ գործունեությունը: Նման վիճակն առաջ է բերում աստիճանական մկանային թուլության և մկանային հյուսվածքի հետաճ և կորուստ:

Մկանային դիստրոֆիայի տեսակները

Կան մկանային դիստրոֆիայի բազմաթիվ տարբեր տեսակենր: Դրանցից ամենահաճախ հանդիպողներն են՝

  • Դյուշենի դիստրոֆիա, երեխաների մոտ ամենահաճախ հանդիպող տեսակն է, որը սովորաբար հայտնաբերվում է տղաների մոտ, թեև աղջիկները կարող են հանդիսանալ հիվանդության կրողներ
  • Բեքերի դիստրոֆիա, որը նման է առաջին տեսակին, սակայն ընթանում և զարգանում է ավելի թեթև
  • միոտոնիկ դիստրոֆիա, որը չափահասների մոտ ամենահաճախ հանդիպող տեսակն է, դրսևորվում է օգտագործելուց հետո մկանները թուլացնելու անկարողությամբ և զարգանում է ինչպես տղամարդկանց, այնպես էլ կանանց մոտ
  • ֆասցիոսկապուլոհումերալ դիստրոֆիա (ՖՍՀԴ), որի ժամանակ ախտանիշները սովորաբար սկսվում են դեմքից և ուսագոտուց, ի հայտ են գալիս անչափահաս կամ ավելի ուշ տարիքում ինչպես տղամարդկանց, այնպես էլ կանանց մոտ
  • վերջույթագոտկային դիստրոֆիա, որի ժամանակ առաջինն ախտահարվում են ազդրի և ուսագոտու մկանները և սովորաբար ի հայտ է գալիս մանկական կամ անչափահաս տարիքի ինչպես տղաների, այնպես էլ աղջիկների մոտ:

Հիվանդության այլ տեսակներից են Էմերի-Դրեյֆուսսի, օկուլոֆարինգեալ, դիստալ և կոնգենիտալ մկանային դիստրոֆիաները:

Մկանային դիստրոֆիայի ախտանիշները

Մկանային դիստրոֆիայի ժամանակ մկաններն աստիճանաբար թուլանում են, որը կարող է առաջացնել հետևյալ խնդիրները՝

  • հաճախ վայր ընկնելու դրվագներ և կանգնելու հետ կապված դժվարություններ
  • քայլելու և տեղաշարժվելու դժվարություններ
  • շնչելու հետ կապված դժվարություն
  • մեջքի կորացում (սկոլիոզ)
  • սրտային խնդիրներ
  • կլման դժվարություն:

Մկանային դիստրոֆիայի ախտորոշումը

Մկանային դիստրոֆիան հաճախ ախտորոշվում է գենետիկ հետազոտության միջոցով:

Ախտորոշիչ այլ մեթոդներից են՝

  • արյան հետազոտություն (ֆերմենտներ)
  • մկանի բիոպսիա
  • նյարդային համակարգի հետազոտություններ
  • ՄՌՏ պատկերում
  • սրտի, թոքերի կամ մկանների այլ հետազոտություններ:

Մկանային դիստրոֆիայի բուժումը

Ցավոք, մկանային դիստրոֆիայի արդյունավետ բուժում գոյություն չունի: Բուժման հիմնական նպատակը մկանների ախտահարման և շարժունակության առկա վիճակը հնարավորինս երկար պահպանելն է:

Բուժումը կախված է մկանային դիստրոֆիայի տեսակից: Բժիշկը կարող է առաջարկել դեղերի ընդունում, ֆիզիոթերապևտիկ միջոցառումներ, վիրահատական միջամտություններ և այլն:

Մկանային դիստրոֆիայի բուժումներից են՝

  • կորտիկոստերոիդներ (ստերոիդ դեղեր)
  • սրտային դեղեր կամ փեյսմեյքեր, եթե առկա է սրտամկանի ախտահարում
  • շնչառության օժանդակող միջոցներ (գազափոխանակության և այլ սարքեր), եթե առկա է շնչառական մկանների ախտահարում
  • հենակներ և անվասայլակներ, որոնք օգնում են մարդու տեղաշարժմանը և շրջապատից հնարավորինս անկախ կենսակերպին
  • կորացած ողնաշարը շտկող վիրահատություն
  • ձգող վարժանքներ
  • ցածր ծավալի վարժանքներ, օրինակ՝ քայլք կամ լող, որոնք կարող են բարելավել ընդհանուր առողջական վիճակը, շարժունակությունը և մկանային ուժը
  • տեղաշարժման օժանդակող միջոցներ:

Հոդվածը վերանայվել է՝ 01-06-2021