Կրծքագեղձի քաղցկեղ. կանխարգելում

Կրծքագեղձի քաղցկեղ. կանխարգելում

Գոյություն չունի կրծքագեղձի քաղցկեղի կանխարգելման 100%-ոց որևէ միջոց:

Այնուամենայնիվ, հայտնի են կրծքագեղձի քաղցկեղի զարգացման ռիսկի գործոնները, որոնց կանխարգելմամբ կարելի է որոշակիորեն կրճատել քաղցկեղի հավանականությունը:

Կրծքագեղձի քաղցկեղի ռիսկի նվազեցումը միջին տարիքի կանանց շրջանում

Առօրյա կյանքի որոշակի փոփոխությունները կարող են օգնել կրծքագեղձի քաղցկեղի ռիսկի կրճատմանը:

  • Հարցրե՛ք բժշկին կրծքագեղձի քաղցկեղի սքրինինգի մասին. քննարկեք բժշկի հետ, թե երբ է պետք սկսել կրծքագեղձի քաղցկեղի սքրինինգային հետազոտությունները և թեստերը, օրինակ՝ կրծքագեղձի կլինիկական զննում և մամոգրաֆիա:
  • Տեղեկացե՛ք կրծքագեղձերի մասին ինքնազննման միջոցով. կանայք կարող են ժամանակ առ ժամանակ ինքնազննմամբ ստուգել կրծքերը: Եթե ինքնազննմամբ (օրինակ՝ կրծքերի ինքնաշոշափմամբ) հայտնաբերվում են նոր փոփոխություններ, ուռուցքային գոյացություններ, պնդացումներ կամ այլ անսովոր ու կասկածելի նշաններ, առանց հետաձգելու զրուցեք բժշկի հետ: Կրծքագեղձի վերաբերյալ իրազեկումը չի կարող կանխարգելել կրծքագեղձի քաղցկեղը, սակայն կարող է օգնել, որ հնարավորինս վաղ հայտնաբերեք հնարավոր խնդիրը, ժամանակին դիմեք բժշկին և վերջինիս խորհրդով անցնեք բոլոր անհրաժեշտ հետազոտությունները, իսկ անհրաժեշտության դեպքում՝ նաև վաղ սկսեք բուժումը:
  • Եթե օգտագործում եք ալկոհոլ, մի՛ անցեք չափավոր քանակները. եթե օգտագործում եք ալկոհոլ, սահմանափակեք քանակները և հաճախականությունը: Օրվա ընթացքում մի՛ գերազանցեք ալկոհոլի մեկ չափաբաժինը:
  • Շաբաթվա օրերի մեծ մասը եղե՛ք ֆիզիկապես ակտիվ. ձգտեք գրեթե ամեն օր առնվազն 30 րոպե տրամադրել ֆիզիկական վարժանքներին։ Եթե նախկինում չեք զբաղվել վարժանքներով, ակտիվացեք դանդաղորեն:
  • Սահմանափակե՛ք հետդաշտանադադարային հորմոնային բուժումը. համակցված հորմոնային բուժումը կարող է բարձրացնել կրծքագեղձի քաղցկեղի ռիսկը: Որոշ կանայք դաշտանադադարի ընթացքում զգում են խիստ անհանգստացնող ախտանիշներ, որոնց մեղմացումը դառնում է ավելի նախընտրելի, քան կրծքագեղձի քաղցկեղի ռիսկի բարձրացումը: Նման դեպքերում բժիշկը կարող է առաջարկել, որ օգտագործեք հորմոնային բուժման ամենացածր դեղաչափերը և կրճատեք բուժման տևողությունը: Զրուցեք բժշկի հետ հորմոնային բուժման օգուտների և ռիսկերի թեմայի շուրջ:
  • Պահպանե՛ք առողջ քաշ. եթե ունեք առողջ քաշ, ձգեք պահպանել այն: Եթե ունեք քաշը նվազեցնելու կարիք, հարցրեք բժշկին, թե ինչպես հասնել այս նպատակին առանց վնաս հասցնելու առողջությանը: Կրճատեք սննդով ստացվող կալորիաների քանակը և դանդաղորեն բարձրացրեք վարժանքների քանակը:
  • Ընտրե՛ք առողջ սննդակարգ. առաջնային զտված ձիթապտղի ձեթով և տարբեր հատիկաընդերավորներով հարուստ միջերկրածովյան սննդակարգին հետևող կանայք ունեն կրծքագեղձի քաղցկեղի ավելի ցածր ռիսկ: Միջերկրածովյան սննդակարգը կազմված է գլխավորապես բուսական ծագման սննդամթերքներից՝ մրգեր և բանջարեղեններ, ամբողջահատիկավորներ, լոբազգիներ և ընկույզներ: Միջերկրածովյան սննդակարգը նաև հարուստ է չհագեցած ճարպերով և աղքատ է հագեցած ճարպերից. այն կարագը փոխարինում է ձիթապտղի ձեթով, իսկ միսը՝ ձկնեղենով:
  • Մի՛ ծխեք. ծխախոտի ծխում առկա քաղցկեղածին նյութերը բարձրացնում են ոչ միայն կրծքագեղձի, այլև այլ տեղակայման քաղցկեղների, սրտանոթային և քրոնիկ այլ ծանր հիվանդությունների զարգացման ռիսկը:

Կրծքագեղձի քաղցկեղի ռիսկի նվազեցումը բարձր ռիսկ ունեցող կանանց շրջանում

Եթե բժիշկն ուսումնասիրում է ընտանեկան պատմությունը և որոշում է, որ ունեք կրծքագեղձի քաղցկեղի ռիսկը բարձրացնող այլ գործոններ, օրինակ՝ կրծքագեղձի նախաքաղցկեղային հիվանդություն, կարող է խորհուրդ տալ մի շարք միջոցառումներ:

  • Կանխարգելիչ դեղորայքային բուժում (քիմիոկանխարգելում). էստրոգենը պաշարող դեղամիջոցները, օրինակ՝ էստրոգենային ընկալիչների ընտրողական մոդուլյատորները և արոմատազի արգելակիչները (ինհիբիտորներ) կրճատում են բարձր ռիսկով կանանց շրջանում կրծքագեղձի քաղցկեղի բարձրացած ռիսկը: Այնուամենայնիվ, այս դեղամիջոցները կարող են դրսևորել կողմնակի ազդեցություններ, ուստի բժիշկները սովորաբար ձեռնպահ են մնում դրանց նշանակումից, քանի դեռ կնոջ ռիսկը չի գնահատվել որպես խիստ բարձր: Զրուցեք բժշկի հետ քիմիոկանխարգելման օգուտների և ռիսկերի մասին:
  • Կանխարգելիչ վիրահատություն. կրծքագեղձի խիստ բարձր ռիսկով կանայք կարող են ընտրել կանխարգելիչ մաստէկտոմիան՝ կանխարգելիչ նպատակով կրծքագեղձի վիրահատական հեռացում: Նույն կերպ, նրանք նաև կարող են որոշել հեռացնել ձվարանները (կանխարգելիչ օօֆորէկտոմիա), որը կարող է կրճատել ինչպես կրծքագեղձի, այնպես էլ ձվարանի քաղցկեղի ռիսկը:

Կրծքով կերակրում

Հետազոտություններով ստացված տվյալները վկայում են, որ կրծքով կերակրող կանանց մոտ կրծքագեղձի քաղցկեղը վիճակագրորեն հավաստի կերպով ավելի հազվադեպ է հանդիպում, քան մյուս կանանց մոտ: Պատճառները մինչև վերջ պարզաբանված չեն, սակայն հնարավոր դեր կարող է խաղալ այն, որ կրծքով կերակրող կանանց մոտ ձվազատումը (օվուլյացիա) հազվադեպանում է և էստրոգենի մակարդակը մնում է հարաբերականորեն կայուն:

Հոդվածը վերանայվել է՝ 04-07-2021