Գրադարան

Բարձր ջերմություն. պատճառներ

Բարձր ջերմություն. պատճառներ

Time Read 3 րոպե

Մարմնի սովորական ջերմաստիճանը ջերմարտադրության և ջերմատվության հավասարակշռությունն է:

Գլխուղեղի մի շրջանը, որը կոչվում է ենթատեսաթումբ (հիպոթալամուս), որը նաև հայտնի է որպես ձեր մարմնի «թերմոստատ», վերահսկում է այս հավասարակշռությունը: Նույնիսկ երբ դուք առողջ եք, ձեր մարմնի ջերմաստիճանը մի փոքր տատանվում է օրվա ընթացքում: Այն կարող է ավելի ցածր լինել առավոտյան, իսկ ավելի բարձր՝ ուշ կեսօրին և երեկոյան:

Երբ ձեր իմունային համակարգը արձագանքում է հիվանդությանը, ենթատեսաթումբը կարող է բարձրացնել ձեր մարմնի ջերմաստիճանը: Սա մեկնարկում է բարդ գործընթացներ, որոնք արտադրում են ավելի շատ ջերմություն և սահմանափակում ջերմության կորուստը: Դողը, որը դուք կարող եք զգալ, մարմնի ջերմություն արտադրելու եղանակներից մեկն է: Երբ դուք փաթաթվում եք վերմակի մեջ, քանի որ մրսածություն եք զգում, դուք օգնում եք ձեր մարմնին, որ պահպանի իր ջերմությունը:

Մարմնի ջերմաստիճանի բարձրացման անմիջական պատճառը ջերմածին (պիրոգեն) նյութերն են, որոնք կարող են՝

  • օրգանիզմ թափանցել արտաքին միջավայրից՝ բակտերիաների և վիրուսների միջոցով (էկզոգեն)
  • առաջանալ բջիջներում՝ դրանց ախտահարման հետևանքով (էնդոգեն) և մեծամասամբ ունեն լեյկոցիտային ծագում (օրինակ՝ ինտերլեյկին 1, ինտերլեյկին 6, ուռուցքի մեռուկացման գործոն, մակրոֆագային հարուցիչ 1α սպիտակուց)։

Այնուամենայնիվ, երբեմն բարձր ջերմության պատճառը չի հաջողվում հայտնաբերել:

40 C° (104 F)-ից ցածր ջերմությունները, որոնք հաճախ կապված են սովորական վիրուսային վարակների, օրինակ՝ գրիպի հետ, կարող են օգնել իմունային համակարգին պայքարելու հիվանդության դեմ և, ընդհանուր առմամբ, վնասակար չեն:

Բարձր ջերմությունը կամ մարմնի ջերմաստիճանի բարձրացումը կարող է պայմանավորված լինել հետևյալ պատճառներով՝

  • վիրուսային վարակ
  • բակտերիալ վարակ
  • ջերմային հարված
  • որոշ բորբոքային հիվանդություններ, ինչպիսիք են ռևմատոիդ արթրիտը և ձեր հոդերի լորձաթաղանթի բորբոքումը (սինովիտ)
  • քաղցկեղային (չարորակ) ուռուցք
  • որոշ դեղամիջոցներ, ինչպիսիք են հակաբիոտիկները և դեղամիջոցներ, որոնք օգտագործվում են բարձր արյան ճնշումը կամ ցնցումները բուժելու համար
  • որոշ պատվաստանյութեր, օրինակ՝ դիֆթերիայի, փայտացման, կապույտ հազի կամ պնևմոկոի դեմ:
  • պատվաստման որոշ տեսակներ, ինչպիսիք են դիֆթերիայի, փայտացման, կապույտ հազի, պնևմոկոկի կամ COVID-ի դեմ պատվաստանյութերը:

Բարձր ջերմության զարգացման փուլերը

Բժիշկները տարբերում են տենդի զարգացման երեք շրջան:

  • Ջերմաստիճանի բարձրացման փուլ. այս փուլում ջերմառաջացումը գերակշռում է ջերմատվությանը: Ջերմառաջացումն ուժեղանում է հյուսվածքներում այրման (օքսիդացման) գործընթացների արագացման, իսկ ջերմատվության թուլացումը՝ ծայրամասային անոթների նեղացման և քրտնարտադրության ընկճման հետևանքով: Եթե չափահասների մոտ ավելի մեծ նշանակություն ունի հետ ջերմատվության թուլացումը, ապա նորածինների մոտ՝ ջերմառաջացման մեծացումը։
  • Ջերմաստիճանի պահպանման փուլ. այս փուլում ջերմառաջացումը և ջերմատվությունը հավասարվում են: Ջերմաստիճանի պահպանման փուլը սկսվում է ջերմաստիճանային նշանակետին հասնելով և կարող է լինել կարճատև (ժամեր, օրեր) կամ երկարատև (շաբաթներ)։ Ջերմության բարձրացման արտահայտման ձևից կախված այս փուլը բաժանվում է 5 դասի՝
    • սուբֆեբրիլ (մինչև 38°C)
    • ցածր (մինչև 38,5 °C)
    • ֆեբրիլ (մինչև 39 °C)
    • բարձր (մինչև 41 °C)
    • գերբարձր (41 °C-ից բարձր), որը վտանգավոր է կյանքի համար, հատկապես երեխաների մոտ։
  • Ջերմաստիճանի իջեցման փուլ. այս փուլում մաշկի անոթների լայնացման միջոցով ջերմատվությունը գերակշռում է ջերմառաջացմանը: Ջերմաստիճանի իջեցումը կարող է լինել աստիճանաբար կամ կտրուկ և ուղեկցվել առատ քրտնարտադրությամբ։

Հոդվածը տեղադրվել է՝ 30-04-2021 վերանայվել է՝ 07-11-2023

Հեղինակ

Հեղինակային բոլոր իրավունքները պատկանում են Մեդեքսին։

Մեդեքս-հեղինակների մասին
Մեր կայքի հոդվածները պատրաստվում են տարբեր ոլորտների փորձառու բժիշկների և առողջապահության մասնագետների կողմից՝ օգտագործելով բժշկագիտության վերջին տվյալները և լավագույն փորձը:

Նույն այս թեմայով