Պիելոնեֆրիտ (երիկամների վարակ)

Պիելոնեֆրիտ (երիկամների վարակ)
Անգլերեն անվանումը՝ Pyelonephritis, Kidney Infection

Պիելոնեֆրիտը երիկամների վարակային բորբոքումն է՝ հարուցված ախտածին բակտերիաներով:

Պիելոնեֆրիտը կամ երիկամների վարակային բորբոքումը բերում է ինքնազգացողության վատթարացման, որը ժամանակին և պատշաճ բուժման շնորհիվ կարող է հեշտությամբ վերանալ:

Եթե կարծում եք, որ ձեզ մոտ առկա է պիելոնեֆրիտ, հնարավորինս շուտ այցելեք ձեր բժշկին, այլապես, ուշացման կամ բուժումից դուրս մնալու դեպքում կարող է զարգանալ երիկամների քրոնիկ անդառնալի ախտահարում:

Պիելոնեֆրիտի տեսակները

Պիելոնեֆրիտները կարող են լինել սուր կամ քրոնիկ: Երբ պիելոնեֆրիտի նշանները զարգանում են արագ և բուժմանը զուգընթաց մեղմանում և վերանում են, ուրեմն խոսքը սուր պիելոնեֆրիտի մասին է:

Հակառակ սրան, քրոնիկ պիելոնեֆրիտը կարող է զարգանալ դանդաղ, անգամ՝ աննկատ, իսկ ախտանիշները, բուժումից անկախ, մնան ողջ կյանքի ընթացքում: Պատճառն այն է, որ քրոնիկ պիելոնեֆրիտը բերում է երիկամների անդառնալի փոփոխությունների: Քրոնիկ պիելոնեֆրիտը հաճախ զարգանում է, երբ ինչ-ինչ պատճառներով մեզը միզուղիներով բարձրանալով՝ միզապարկից հասնում է երիկամներ՝ իր հետ դեպի երիկամներ տարածելով նաև ստորին միզուղիներում առկա վարակը: Քրոնիկ պիելոնեֆրիտը տարիների ընթացքում կարող է ավարտվել երիկամային անբավարարությամբ:

Ի՞նչն է պիելոնեֆրիտի պատճառը

Պիելոնեֆրիտը սովորաբար պատճառվում է բակտերիաներով (մանրէներ), որոնք կարող են երիկամ թափանցել միզապարկից:

Միզուղիների խցանումները (քարեր և այլ), ինչպես օրգանիզմի դիմադրողականությունն ընկճող տարբեր քրոնիկ հիվանդությունները (օրինակ՝ դիաբետ) բարձրացնում են պիելոնեֆրիտի զարգացման հավանականությունը:

Պիելոնեֆրիտի ախտանիշները

Պիելոնեֆրիտի դեպքում դուք կարող եք ունենալ հետևյալ գանգատները կամ նշանները՝

  • երիկամային ցավ, որը տեղակայվում է ձեր գոտկատեղից վերև (վերջին կողերից քիչ ներքև), ախտահարված երիկամի շրջանում՝ մեկ կամ երկու կողմերից
  • նողկանքի զգացում և փսխումներ
  • ջերմության բարձրացում կամ դողով ու սարսուռով ուղեկցվող տենդ
  • տհաճ հոտով պղտոր մեզ կամ արյունամիզություն
  • միզելուց այրոցի զգացում
  • սովորականից հաճախացած միզելու ցանկություն:

Պիելոնեֆրիտի ախտորոշումը

Պիելոնեֆրիտի վերաբերյալ կասկած ունենալու դեպքում բժիշկը ձեզ հետ զրուցելուց և զննելուց հետո կարող է նշանակել որոշ հետազոտություններ:

Մեզի հետազոտությունը կարող է օգնել պարզելու, թե արդյոք ձեզ մոտ կա՞ միզուղիների վարակ:

Ձեզ կարող է նշանակվել նաև միզասեռական համակարգի սոնոգրաֆիա՝ գնահատելու երիկամների ընդհանուր անատոմիական վիճակը և, եթե առկա է, հայտնաբերելու միզուղիների խցանման հավանական պատճառները (քար և այլն):

Ձեզ կարող է նշանակվել նաև արյան հետազոտություններ՝ գնահատելու երիկամների գործունեությունը կամ ստուգելու արյան մեջ վարակների առկայությունը:

Վերջապես, որոշ դեպքերում կարող է օգտակար տվյալներ տրամադրել նաև համակարգչային շերտագիրը (CT):

Պիելոնեֆրիտի բուժումը

Պիելոնեֆրիտը սովորաբար պահանջում է հիվանդանոցային բուժում: Սուր դեպքերում ձեզ կարող են նշանակել հակաբիոտիկներ (սկզբում՝ կաթիլային և լավացման փուլում՝ խմելու ձևով):

Ցավերի դեպքում օգտակար կարող են դառնալ ցավամոքիչ դեղերը:

Եթե պիելոնեֆրիտի պատճառը միզուղիները խցանող քարն է, ձեզ կարող է առաջարկվել անհետաձգելի վիրահատություն:

Պիելոնեֆրիտի կանխարգելումը

Պիելոնեֆրիտի ռիսկը կարելի է նվազեցնել՝ մեծացնելով խմվող ջրի քանակները և ժամանակին բուժելով միզուղիների վարակը: Եթե կարծում եք, որ միզուղիների վարակային հիվանդությունները կարող են առաջանալ սեռական հարաբերության պատճառով, դրանից անմիջապես հետո շտապեք զուգարան՝ միզելու: Եթե դուք ունեք շաքարախտ, բժշկի նշանակումներին հետևելը կարող է նվազեցնել հիվանդության առաջացումը:

Հոդվածը վերանայվել է՝ 18-05-2019