Օստեոարթրիտ. ախտանիշներ

Օստեոարթրիտ. ախտանիշներ

Օստեոարթրիտի ախտանիշները հաճախ զարգանում են դանդաղորեն և ժամանակի ընթացքում վատթարանում:

Օստեոարթրիտի ախտանիշները կախված են ախտահարված հոդերից, դրանց վնասման չափից, հիվանդության ընթացքից և ուղեկցող բարդություններից։

Տարբեր մարդկանց մոտ օստեոարթրիտը կարող է ընթանալ տարբեր նշաններով, սակայն հիվանդությունն ունի որոշ ընդհանուր ախտանիշներ, որոնցից են՝

  • ցավ. ախտահարված հոդերը կարող են ցավել շարժումների ընթացքում կամ հետո, և հոդացավը դադարում է հանգիստ վիճակում
  • կարկամություն. հոդերի կարկամությունն առավել նկատելի է առավոտյան ժամերին կամ երկար ժամանակ չշարժելուց հետո («ժելի ֆենոմեն») և տևում է մինչև 20 րոպե (ի տարբերություն ռևմատոիդ արթրիտի, որի ժամանակ կարկամությունը տևում է մի քանի ժամ)
  • լարվածություն. հոդը կամ հարակից շրջանները թույլ սեղմելիս կարող է զգացվել լարվածություն
  • ճկունության կորուստ. սա ախտահարված հոդում շարժումների ծավալի կրճատումն է կամ շարժումների սահմանափակումը
  • ճարճատյունի զգացողություն (կրեպիտացիա). ախտահարված հոդն օգտագործելիս կարող եք զգալ կամ լսել կրեպիտացիա կամ «կոպիտ» շփում
  • ոսկրային գոյացություններ. սրանք ոսկրի ավելցուկային կտորներ են, որոնք կարողեն զգացվել որպես ախտահարված հոդը շրջապատող պինդ ուռուցքներ կամ հանգույցներ (օրինակ՝ հեռադիր միջմատոսկրային հոդերի շրջանում Հեբերդենի հանգուցիկներ կամ մերձադիր միջմատոսկրային հոդերի շրջանում Բուշարի հանգուցիկներ)
  • այտուցվածություն. սա կապված է հոդը շրջապատող փափուկ հյուսվածքի բորբոքման հետ:

Ծնկան հոդի օստեոարթրիտ

Օստեոարթրիտի ծնկային տեղակայման ժամանակ հավանական է, որ ժամանակի ընթացքում հիվանդությունն ընդգրկի երկու ծնկները։ Նման դեպքերում քայլելիս ծնկները դառնում են ցավոտ, հատկապես աստիճաններով բարձրանալիս կամ իջնելիս։ Երբեմն ծնկները կարող են քայլքից «ետ մնալ» կամ ուշացնել ոտքի ուղղումը։ Հիվանդ հոդում շարժումներ կատարելիս կարող եք զգալ կամ լսել թույլ ձայն (կրեպիտացիա)։

Կոնքազդրային հոդի օստեոարթրիտ

Երբ օստեոարթրիտն ընդգրկում է կոնքազդրային հոդը, դժվարությամբ եք հագնում կոշիկներ կամ գուլպաներ, դժվար եք մեքենա նստում կամ դուրս գալիս և դժվարությամբ եք աթոռին նստում (հատկապես, եթե ցածր է)։

Կոնքազդրային հոդի ախտահարման ժամանակ կարող եք ցավեր զգալ նաև աճուկների շրջանում, որոնք ուժեղանում են հոդում շարժումներ կատարելիս։ Երբեմն ցավերը կարող են տեղակայվել ոչ թե կոնքազդրերում, այլ առողջ ծնկների շրջանում։

Ցավերը կարող են անհանգստացնել ոչ միայն շարժումներ կատարելիս, այլև հանգիստ պայմաններում (պառկած վիճակում)։ Ծանր դեպքերում բժիշկը կարող է առաջարկել օրթոպեդիկ վիրահատություն։

Ողնաշարի օստեոարթրիտ

Ողնաշարի սահմաններում օստեոարթրիտն ավելի հաճախ ախտահարում է «շարժունակ» շրջանները՝ պարանոցային և գոտկային հատվածները։

Պարանոցային շրջանի միջողնային օստեոարթրիտի ժամանակ գլխի պտտողական շարժումներն ուղեկցվում են ցավերով։ Կարող են զարգանալ պարանոցի մկանների ձգվածություն (սպազմ) և ցավերի տարածում դեպի ուսագոտիներ և ձեռքեր։

Գոտկային հատվածի ախտահարման ժամանակ ցավերը կարող են առաջանալ իրանը որևէ կողմի վրա թեքելիս, պառկած տեղից բարձրանալիս և այլ իրավիճակներում։ Ցավերը կարող են ճառագայթվել դեպի ազդրերը և ավելի ներքև։

Ձեռքերի օստեոարթրիտ

Օստեոարթրիտն ավելի հաճախ ախտահարում է ձեռքերի հետևյալ երեք շրջանները՝ բութ մատ, մատների ծայրին ամենամոտիկ գտնվող հոդեր և միջին հոդեր։

Նման դեպքերում մատները դառնում են կարկամված, ցավոտ և այտուցված։ Կարող են զարգանալ մատների հոդերի ձուսպապարկերի բորբոքում (բուրսիտ)։ Ժամանակի ընթացքում ցավերը կարող են մեղմանալ կամ նույնիսկ անհետանալ, սակայն գերաճը և այտուցվածությունը պահպանվում են։

Տարիների ընթացքում ձեռքի մատերը սկսկվում են ծռմռվել, իսկ ախտահարված հոդերի շրջանում առաջանալ հեղուկով լցված ուռուցիկ գոյացություններ՝ կիստաներ։

Եթե ախտահարվում է ձեռքի բութ մատը դաստակին միացնող հոդը, ցավոտ են դառնում այնպիսի առօրյա գործողություններ, ինչպիսիք են գրելը, որևէ առարկա կամ իր բռնելը, բանալին պտտելը և այլն։

Ե՞րբ դիմել բժշկին

Այցելեք բժշկին, եթե ունեք չլավացող հոդացավ կամ կարկամություն:

Հոդվածը վերանայվել է՝ 24-06-2021