Ծայրամասային զարկերակների հիվանդություն

Ծայրամասային զարկերակների հիվանդություն
Անգլերեն անվանումը՝ Peripheral Artery Disease (PAD), Peripheral Vascular Disease

Ծայրամասային զարկերակների հիվանդությունը վերաբերվում է այն զարկերակների հիվանդություններին, որոնք գտնվում են սրտից և գլխուղեղից դուրս։

Գրականության մեջ կամ այլ վեբկայքերում դուք կարող եք «ծայրամասային»-ի փոխարեն տեսնել «պերիֆերիկ»-ը, որը նույն բառի հունական անվանումն է։ Նաև, դուք կարող եք հանդիպել նաև «ծայրամասային (պերիֆերիկ) անոթների հիվանդություն» արտահայտությանը, որը նույն այս զարկերակային հիվանդությունն է։ «Ծայրամասային» կամ «պերիֆերիկ» բառերը նշվում են հիվանդության անվանման մեջ, որ ընդգծվի, որ խոսքը գնում է սրտից և ուղեղից հեռու ընկած անոթների ախտահարման մասին։

Ծայրամասային զարկերակների հիվանդությունը զարգանում է, երբ զարկերակների ներսի պատին սկսում են կուտակվել նյութեր, որոնք խոչընդոտում են այդ անոթներով արյան նորմալ հոսքը։ Հիվանդությունը կարող է զարգանալ ամենուրեք, սակայն ավելի հաճախ տուժում է ստորին վերջույթների արյան շրջանառությունը։

Եթե ձեր բժիշկը կասկածում է, որ ձեզ մոտ առկա է այս հիվանդությունը, նա կարող է ձեզ ուղեգրել ոտքերի զարկերակների որոշ հետազոտությունների։

Հիվանդությունը կարող է երկար ժամանակ ընթանալ առանց որևէ գանգատի, և դուք կարող եք ենթադրել հիվանդության առկայության մասին՝ ելնելով ձեր ոտքերում (գլխավորապես՝ սրունքներում և ոտնաթաթերում) տեղակայված հետևյալ նշաններից՝

  • մաշկի մազաթափություն և փայլ
  • ոտնաթաթերի եղունգների փխրունացում և կոտրտվածություն
  • քայլելիս ցավեր ոտքերում
  • ցավեր ոտքերում, երբ դուք հանգստանում եք։

Թեև հիվանդությունը կյանքին սպառնացող չէ, սակայն ծայրամասային զարկերակների ախտահարումն ինքնին նշանակում է, որ ձեզ մոտ կա խորը զարգացած աթերոսկլերոզ, ինչը բարձրացնում է ավելի ծանր սրտանոթային հիվանդությունների առաջացման ռիսկը, որոնցից են՝

Առանձին ուշադրության է արժանի այս հիվանդությանը բնորոշ բարդություններից ևս մեկը՝ վերջույթի իշեմիան, որը կարող է հանգեցնել նաև հիվանդ ոտքի անդամահատման (ամպուտացիա)։

Հոդվածը վերանայվել է՝ 18-05-2019