Ասթմա. դեղեր

Ասթմա. դեղեր

Ասթմայի բուժման դեղամիջոցները կարելի է բաժանել երկու մեծ խմբի՝ արագ թեթևացնող և երկարաժամկետ հսկողության։

Կանխարգելիչ կամ երկարաժամկետ հսկողության դեղամիջոցները (պրեվենտիվներ) օգտագործվում են ամեն օր՝ ասթմայի նոպայի առկայությունից անկախ։ Դրանք նվազեցնում են ձեր բրոնխների բորբոքմանն ուղեկցող լորձաթաղանթի գերզգայունությունը և այտուցը՝ դրանով իսկ կանխարգելելով նոպայի առաջացումը (ասթմայի սրացումը): Կանխարգելիչ դեղերը նախատեսված են ոչ թե ասթմայի նոպայի արագ բուժման, այլ գանգատների սրացումը կանխարգելելու համար, և դրանց օգտագործումը նոպայի առկայության հետ որևէ կապ չունի։ Կանխարգելիչ դեղերը կարող են ունենալ որոշ կողմնակի ազդեցություններ, օրինակ՝ ըմպանացավ, ձայնի խռպոտացում կամ բերանի խոռոչի կաթնախտ (կանդիդոզ

Ի լրումն այս դեղամիջոցներին, արագ թեթևացնող կամ կարճատեև ազդեցության դեղամիջոցները (ռիլիվերներ) օգտագործվում են միայն այն ժամանակ, երբ պետք է մեղմացնել հիվանդության ախտանիշները, այսինքն՝ բուն նոպան հանելու համար։ Իրենց ազդեցությամբ դրանք բրոնխալայնիչներ են (բրոնխոդիլատատորներ կամ բրոնխոլիտիկներ), որոնք արագորեն «բացում են» նեղացած բրոնխները՝ հեշտացնելով ձեր շնչառությունը և մեղմացնելով ասթմայի նոպան՝ խզզոցներ, կրծքավանդակի «ձգվածություն», հազ և շնչարգելություն: Ազդելով մեկ-երկու րոպեի ընթացքում, բրոնխոլիտիկների ազդեցությունը շարունակվում է մինչև 4 ժամ։ Ռելիվերները նույնպես ունեն որոշ կողմնակի ազդեցություններ, օրինակ՝ սրտխփոցի զգացում, գլխի ցնցումանման շարժումներ կամ դող, անհանգստության զգացում և դյուրագրգռություն։

Կան նաև համակցված (կոմբինացված) դեղամիջոցեր, որոնք պարունակում են ինչպես երկարատև ազդեցության բրոխոդիլատատոր, այնպես էլ հակաբորբոքային ազդեցության կորտիկոստերոիդ։

Ասթմայի բուժման մեջ ամենահաճախ նշանակվող դեղաձևը ինհալյատորն է։ Ասթմայի ինհալյատորը փոքր, ձեռքի մեջ տեղավորվող դեղ-«փչիկ» է, որը թույլ է տալիս ակտիվ դեղը ներշնչման փուլում փչել անմիջապես ձեր թոքեր։ Ասթմայի որոշ դեղեր հաբեր են, օրինակ՝ Պրեդնիզոնը, որը սովորաբար նշանակվում է ասթմայի չդադարող նոպան՝ ասթմատիկ վիճակը բուժելիս։

Դուք գուցե կարիք ունենաք ընդունելու ոչ թե մեկ, այլ մի քանի հակաասթմատիկ դեղեր։

Երկարատև ազդեցության ասթմայի վերահսկման դեղամիջոցներ (պրեվենտիվներ)

  • Ինհալացիոն կորտիկոստերոիդներ. այս դեղամիջոցներից են՝ Ֆլուտիկազոնի պրոպիոնատ (Ֆլովենտ HFA, Ֆլովենտ Դիսկուս), Բուդեսոնիդ (Պուլմիկորտ Ֆլեքսհեյլեր, Պումիկորտ Ռեսպուլես, Ռինոկորտ), Ցիկլեսոնիդ (Ալվեսկո), Բեկլոմեթազոն (Քվար Դեռիհեյլեր), Մոմետազոն (Ասմանեքս HFA, Ասմանեքս Թվիստհեյլեր) և Ֆլուտիկասոն ֆուրոատ (Արնուիտի Էլլիպտա)։ Այս դեղամիջոցների բուժական ազդեցությունը զարգանում է մի քանի օրից մինչև մի քանի շաբաթվա ընթացքում: Ի տարբերություն ներքին ընդունման կորտիկոստերոիդների, ինհալացիոն կորտիկոստերոիդներն ունեն լուրջ կողմնակի ազդեցությունների հարաբերականորեն ավելի ցածր ռիսկ:
  • Լեյկոտրիենի ձևափոխիչներ (լեյկոտրիենի ընկալիչի ներհակորդներ). սրանք ներքին ընդունման դեղեր են, որոնք օգնում են ասթմայի ախտանիշների կանխարգելմանը և կարող են օգտագործել որպես կորտիկոստերոիդների հավելում: Այս խմբի դեղամիջոցներից են՝ Մոնտելուկաստ (Սինգուլաիր), Զաֆիրլուկաստ (Ակկոլատ) և Զիլեուտոն (Զիֆլո)։ Մոնտելուկաստի օգտագործումը կապված է որոշ հոգեբանական ռեակցիաների առաջացման հետ՝ աժիտացիա, ագրեսիա և ցնորքներ, դեպրեսիա և ինքնասպանության մտքեր:
  • Համակցված ինլալյատորներ. այս պատրաստուկները պարունակում են երկար ազդող բետա-ագոնիստ և կորտիկոստերոիդ: Օրինակներից են՝ Ֆլուտիկասոն-Սալմետերոլ (Ադվաիր HFA, Աիրդուո Դիգիհեյլեր և այլն), Բուդեսոնիդ-Ֆորմոտերոլ (Սիմբիկորտ), Ֆորմոտերոլ-Մոմետազոն (Դուլերա) և Ֆլոյտիկազոն ֆուրոատ-Վիլանտերոլ (Բրեո Էլլիպտա)։
  • Թեոֆիլին. Թեոֆիլինը (Թեո-24, Էլիքսոֆիլին, Թեոքրոն) ամենօրյա ընդունման հաբ է, որը թուլացնում է բրոնխների հարթ մկանները և դրանք պահում բաց վիճակում: Այս դեղամիջոցը նշանակվում է ավելի հազվադեպ և պահանջում է կանոնավոր արյան հետազոտություններ:

Կարճաժամկետ ազդեցության դեղամիջոցներ (ռիլիվերներ)

Ցանկալի է, որ ասթմա ունեցող յուրաքանչյուր մարդ իր մոտ պահի իր ռելիվերը, որը կարող է օգտագործել, եթե նկատում է ասթմայի նոպայի զարգացում:

  • Կարճատև ազդեցության բետա-ագոնիստներ. սրանք բրոխալայնիչ ինհալյատորներ են, որոնց ասթմայի ախտանիշները մեղմացնող ազդեցությունը դրսևորվում է րոպեների ընթացքում: Օրինակներից են՝ Ալբուտերոլ (ՊրոԷըր HFA, Վենտոլին HFA և այլն) և Լեվալբուտերոլ (Քսոպենեքս, Քսոպենեքս HFA )։
  • Հակախոլիներգիկ նյութեր. այլ բրոնխալայնիչների պես Իպրիատրոպիումը (Ատրովենտ HFA) և Տիոտրոպիումը (Սպիրիվա, Սպիրիվա Ռեսպիմատ) արագորեն թուլացնում են բրոնխները և հեշտացնում շնչառությունը: Այս խմբի դեղամիջոցներն ավելի հաճախ նշանակվում են էմֆիզեմայի և քրոնիկ բրոնխիտի ժամանակ, սակայն կարող են օգտագործվել նաև ասթմայի բուժման մեջ:
  • Ներքին ընդունման և ներերակային կորտիկոստերոիդներ. համակարգային կորտիկոստերոիդները մեղմացնում են սուր ասթմայով պատճառված բրոնխների բորբոքումը: Օրինակներից են՝ Պրեդնիզոն (Պրեդնիզոն Ինտենսոլ) և Մեթիլպրեդնիզոլոն (Մեդրոլ, Դեպո-Մեդրոլ, Սոլու-Մեդրոլ)։ Ընդհանուր ազդեցության կորտիկոստերոիդները օգտագործվում են կարճատև ժամանակի ընթացքում և միայն ծանր ասթմայի ժամանակ (օրինակ՝ երբ ասթմայի նոպան վերջին 1 ամսվա ընթացքում զարգացել է ավելի քան 2 անգամ, դուք սկսել եք առավոտյան արթնանալ ասթմայի նշաններով կամ վերջին 12 ամսվա ընթացքում ստիպված եք եղել կանչել շտապ օգնություն կամ դիմել անհետաձգելի բուժօգնության բաժանմունք)։

Ալերգիայի դեղամիջոցներ

Բժիշկը նաև կարող է նշանակել հակաալերգիկ դեղամիջոցներ, եթե ձեր ասթման սրանում է ալերգիայով:

  • Իմունոթերապիա. սրանք դեղեր են, որոնք ժամանակի ընթացքում աստիճանաբար նվազեցնում են հատուկ ալերգենների նկատմամբ ձեր իմունային համակարգի ռեակցիան: Սովորաբար առաջին մի քանի ամսվա ընթացքում նշանակվում է շաբաթական մեկ ներարկում, որից հետո 3-5 տարվա ընթացքում՝ ամսական մեկ ներարկում:
  • Բիոլոջիկներ. այս դեղերը նշանակվում են ծանր ասթմայի ժամանակ: Օրինակներից են՝ Օմալիզումաբ (Քսոլաիր), Մեպոլիզումաբ (Նուկալա), Դուպիլումաբ (Դուպիքսենտ), Ռեսլիզումաբ (Սինքաիր) և Բենրալիզումաբ (Ֆասենրա)։

Հոդվածը վերանայվել է՝ 01-06-2021