Տախիկարդիա (հաճախասրտություն)

Տախիկարդիան բժշկական տերմին է, որը բնորոշում է րոպեում ավելի քան 100 կծկում սրտազարկի հաճախականությունը։

Որոշ իրավիճակներում նորմալ է, որ սրտազարկն արագանա: Օրինակ, սրտի կծկումները հաճախանում են ֆիզիկական ակտիվության ժամանակ կամ որպես պատասխան ռեակցիա սթրեսին, տրավմային կամ հիվանդությանը: Այունամենայնիվ, տախիկարդիայի ժամանակ սրտազարկը նորմայից արագանում է նորմալ ֆիզիոլոգիական սթրեսի հետ կապ չունեցող որևէ հիվանդության պատճառով:

Որոշ դեպքերում տախիկարդիան կարող է որևէ ախտանիշ կամ բարդություն չառաջացնել: Սակայն, բուժումից դուրս մնալիս տախիկարդիան կարող է խաթարել սրտի նորմալ գործունեությունը և բերել ծանր բարդությունների, այդ թվում՝

Տախիկարդիան կարող է հայտնաբերվել հանգիստ վիճակում անոթազարկը շոշափելով կամ էլեկտրասրտագրությամբ (ԷՍԳ)։

Բուժումները, օրինակ՝ դեղամիջոցներ, բժշկական միջամտություններ կամ վիրահատություն, կարող են օգնել արագացած սրտազարկի վերահսկմանը կամ տախիկարդիային նպաստող այլ հիվանդությունների կառավարմանը:

Տախիկարդիայի տեսակները

Կան տախիկարդիայի բազմաթիվ տարբեր տեսակներ: Դրանք խմբավորվում են ըստ արագացած սրտազարկի համար պատասխանատու սրտի շրջանի և ոչ նորմալ հաճախացած ռիթմի պատճառի: Ստորև ներկայացվում են տախիկարդիայի տարածված տեսակները:

  • Նախասրտերի ֆիբրիլյացիա կամ շողացում (շողացող առիթմիա). նախասրտերի ֆիբրիլյացիան արագացած սրտազարկն է, որի պատճառը սրտի վերին խոռոչներում (նախասրտեր) քաոսային անկանոն էլեկտրական ազդանշաններն են: Այս ազդանշաններն առաջացնում են նախասրտերի հաճախացած, չհամակարգված և թույլ կծկումներ: Նախասրտերի ֆիբրիլյացիան կարող է լինել ժամանակավոր, սակայն որոշ դրվագներ կարող են վերանալ միայն բուժման շնորհիվ: Նախասրտերի ֆիբրիլյացիան տախիկարդիայի ամենատարածված տեսակն է:
  • Նախասրտերի թրթռում. նախասրտերի թրթռման դեպքում սրտի նախասրտերը կծկվում են խիստ հաճախացած, սակայն կանոնավոր ռիթմով: Հաճախացած ռիթմը բերում է նախասրտերի կծկումների թուլացման: Նախասրտերի թրթրռումը առաջանում է նախասրտերում անկանոն հաղորդականության պատճառով: Դրանց դրվագները կարող են դադարել ինքնուրույն կամ կարող են պահանջել բուժում: Նախասրտերի թրթռում ունեցող մարդկանց մոտ հաճախ նաև զարգանում են նախասրտերի ֆիբրիլյացիաներ:
  • Վերփորոքային (սուպրավենտրիկուլյար) տախիկարդիա. վերփորոքային տախիկարդիան հաճախացած սրտազարկ է, որը սկսվում է սրտի ստորին խոռոչներից (փորոքներից) ավելի վերև ընկած մակարդակում: Այն պատճառվում է սրտի ոչ նորմալ հաղորդականությամբ, որը սովորաբար առկա է ի ծնե և ստեղծում է միմյանց համադրվող ազդանշանների ախտաբանական օղակներ:
  • Փորոքային (վենտրիկուլյար) տախիկարդիա. փորոքային տախիկարդիան հաճախացած սրտազարկ է, որը սկսվում է սրտի ստորին խոռոչների (փորոքներ) ոչ նորմալ էլեկտրական ազդանշաններից: Հաճախացած սրտազարկը թույլ չի տալիս, որ փորոքները լցվեն արյունով և արդյունավետ կծկվեն՝ արտամղելով բավարար ծավալի արյուն: Փորոքային տախիկարդիայի դրվագները կարող են լինել կարճատև՝ մի քանի վայրկյան և չառաջացնել որևէ վնաս: Սակայն ավելի քան մի քանի վայրկյան տևող դրվագները կարող են դառնալ կյանքին սպառնացող անհետաձգելի վիճակներ:
  • Փորոքների ֆիբրիլյացիա կամ շողացում. փորոքների ֆիբրիլյացիան զարգանում է հաճախացած, քաոսային էլեկտրական ազդանշանների պատճառով, որոնք բերում են սրտի ստորին խոռոչների (փորոքներ) կողմից անհրաժեշտ արյուն արտամղելու փոխարեն շողացման կամ թրթռոցի: Սա բերում է մահվան, եթե սրտի էլեկտրական շոկով (դեֆիբրիլյացիա) րոպեների ընթացքում չի հաջողվում վերականգնել սրտի նորմալ ռիթմը:

Հոդվածը վերանայվել է՝ 19-06-2021