Էմֆիզեմա

Էմֆիզեմա
Անգլերեն անվանումը՝ Emphysema

Էմֆիզեման թոքերի քրոնիկ հիվանդություն է, որն առաջացնում է շնչարգելություն և հազ:

Էմֆիզեմայի առաջացման հիմնական պատճառը ծխախոտի օգտագործումն է, ուստի, եթե ձեզ մոտ առկա է այս հիվանդությունը, դուք պետք է դադարեցնեք ծխելը: Սակայն, ծխախոտ չօգտագործող սակավաթիվ մարդկանց մոտ ևս կարող է զարգանալ էմֆիզեմա, ինչը բացատրվում է ժառանգական գործոններով:

Էմֆիզեմա ունեցող մարդկանց մոտ ախտահարված են թոքերի օդակիր բշտերը՝ ալվեոլները և դեպի այդ ալվեոլներ բացվող ամենամանր բրոնխները՝ սահմանային (տերմինալ) բրոնխիոլները: Երբ արտաշնչման փուլում ալվեոլներից օդը բրոնխիոլներով դուրս է մղվում, վերջինիս ախտահարված և բարակած պատերը ենթարկվում են կոլապսի (ներանկման)` խիստ նեղացնելով կամ փակելով դրանց լուսանցքը, ինչի պատճառով ներշնչման փուլում օդը դեպի ալվեոլներ դժվարությամբ է մուտք գործում:

Ծխախոտի օգտագործումն էմֆիզեմայի հիմնական պատճառն է, ուստի հիվանդության ախտանիշների մեղմացման առաջին քայլը ծխելը դադարեցնելն է:

Թոքերի էմֆիզեման մտնում է այն հիվանդությունների խմբի մեջ, որոնք հայտնի են որպես թոքերի քրոնիկ օբստրուկտիվ հիվանդություն (ԹՔՕՀ), ինչը բազմաթիվ երկրներում համարվում է մահացության առաջատար պատճառներից մեկը:

Էմֆիզեմայի ամենավաղ և բնորոշ կլինիկական նշանը հևոցն է, որը սաստկանում է ֆիզիկական ակտիվության ժամանակ և հազալիս։

Բժիշկը էմֆիզեման ախտորոշում է՝ զրուցելով ձեզ հետ, զննելով ձեզ և առաջարկելով մի շարք հետազոտություններ, օրինակ՝ թոքերի գործունեության (ծավալների) ստուգման թեստեր, արյան հետազոտություն, կրծքավանդակի ռենտգենոգրաֆիա:

Էմֆիզեման վերջնական բուժում չունի, սակայն կան այս հիվանդության ախտանիշները մեղմացնող տարբեր միջոցներ, ներառյալ՝ դեղեր, շնչառական (թոքերի) վարժանքներ, ծխի և փոշու բացառում, իսկ որոշ դեպքերում՝ նաև վիրահատություն:

Ծխելը դադարեցնելը էմֆիզեմայի ախտանիշների խորացումը դադարեցնող ամենաարդյունավետ միջոցն է:

Հոդվածը վերանայվել է՝ 10-05-2019