Թոքերի քրոնիկ օբստրուկտիվ հիվանդություն

Թոքերի քրոնիկ օբստրուկտիվ հիվանդություն
Անգլերեն անվանումը՝ Chronic Obstructive Լung Diseases (COPD)

Թոքերի քրոնիկ օբստրուկտիվ հիվանդությունը (ԹՔՕՀ) միավորում է երկարատև ընթացքով թոքերի հիվանդություններ, որոնք ընթանում են ժամանակի ընթացքում խորացող շնչառական խանգարումներով:

Թոքերի այս հիվանդությունները ներառում են էմֆիզեման, քրոնիկ բրոնխիտը և քրոնիկ ասթման: ԹՔՕՀ հիմնական պատճառը ծխախոտի օգտագործումն է:

Եթե դուք ձեզ մոտ նկատել եք շնչառության աստիճանական վատացում, դիմեք ձեր բժշկին: Ընդհանուր առմամբ, 35 տարեկանից բարձր բոլոր մարդիկ, ովքեր ծխում են, պետք է պարբերաբար ստուգեն իրենց թոքերը, հատկապես, եթե ունեն հազ, որը հաճախ ուղեկցվում է խորխարտադրությամբ և նույն տարիքի այլ մարդկանց հետ համեմատելիս՝ շնչառության հետ կապված խնդիրներով:

ԹՔՕՀ ախտանիշները

ԹՔՕՀ վաղ փուլերում դուք կարող եք որևէ գանգատ չնշել: Սակայն, ժամանակի ընթացքում կարող են զարգանալ տարբեր գանգատներ, այդ թվում՝

  • շնչարգելության զգացում և հևոց
  • նոր կամ կայունացած հազ
  • ուժեղացած խորխարտադրություն, ընդ որում, խորխը կարող է կուլ տրվել կամ հազով հեռացվել:

Շնչելիս խզզոցների հայտնվելը և կրծքավանդակի լարվածությունը նույնպես ԹՔՕՀ հաճախ հանդիպող նշաններից են:

ԹՔՕՀ ախտանիշները շատ նման են ասթմայի նշաններին, սակայն, ի տարբերություն վերջինիս, ԹՔՕՀ նշանները սովորաբար զարգանում են 50-ից բարձր տարիքում, դեղորայքային բուժմանը լավ չեն ենթարկվում և աստիճանաբար սաստկանում են: ԹՔՕՀ հիվանդների մեծ մասը նախկին կամ ներկա ծխողներ են: Ասթմայով հիվանդների մոտ զարգանում են նաև ալերգիկ վիճակներ, օրինակ՝ ալերգիկ ռինիտ: Ասթման ընթանում է սրացումներով՝ նոպաներով, որոնք հնարավոր է դեղերով մեղմացնելը:

ԹՔՕՀ ախտորոշումը

Նախ, ձեզ հետ զրույցի ընթացքում, լսելով ձեր գանգատները, բժիշկը կուսումնասիրի ձեր առողջական պատմությունը և հարցեր կտա այն մասին, թե՝ ծխում եք արդյոք դուք, ունեցել եք ալերգիաներ և ինչպիսին են ձեր աշխատանքային միջավայրը և պայմանները:

Այնուհետև բժիշկը կզննի ձեզ և սթետոսկոպով կլսի ձեր թոքերը:

Բժիշկը կարող է նաև ձեզ առաջարկել որոշ հետազոտություններ, օրինակ՝ սպիրոմետրիա, կրծքավանդակի ռենտգեն նկարահանում, արյան թեստեր և այլն:

ԹՔՕՀ բուժումը

ԹՔՕՀ վերջնական բուժում գոյություն չունի, սակայն դուք կարող եք հսկել հիվանդության ախտանիշները և երկարաձգել կամ կրճատել բարդությունների առաջացումը: ԹՔՕՀ ժամանակ կիրառվում են հետևյալ մոտեցումները՝

  • ծխելու դադարեցում (եթե ծխող եք)
  • «թոքերի վերակագնում (ռեաբիլիտացիա)», որի կազմում մտնող շնչառական վարժությունները կարող են օգնել շնչառության բարելավմանը
  • կանոնավոր վարժանքներ և առողջ սննդակարգ, որոնց մասին ձեզ օգտակար խորհուրդներ կառաջարկի ձեր բժիշկը
  • դեղեր, որոնք նպաստում են շնչառության բարելավմանը (սովորաբար՝ ինհալյացիոն տարբերակով կամ դեղեր, որոնք օգնում են շնչուղիների լայնացմանը կամ նվազեցնում դրանց պատի բորբոքումը)
  • տարեկան գրիպի դեմ պատվաստում և, հնարավորության դեպքում, պնևմոկոկի դեմ միանվագ պատվաստում
  • միջոցառումների պլան, թե ինչպես վարվել ախտանիշների սրացման դեպքում (քննարկեք այս կետը ձեր բժշկի հետ):

ԹՔՕՀ բարդությունները

ԹՔՕՀ կարող են բերել տարբեր բարդությունների, այդ թվում՝

  • շնչուղիների վարակների նկատմամբ խոցելիություն, օրինակ՝ ՍՇՎՎ և գրիպ, թոքաբորբ (պնևմոնիա)
  • թոքերի արյունատար անոթներում ճնշման բարձրացում (հայտնի է որպես թոքային հիպերտենզիա)
  • սրտային հիվանդությունների ռիսկի բարձրացում
  • թոքերի քաղցկեղ (հատկապես ծխողների մոտ)
  • դեպրեսիա
  • հաճախակի այցելություն հիվանդանոց
  • կյանքի որակի նվազում:

Հոդվածը վերանայվել է՝ 21-04-2019